Mỹ trừng phạt 17 tàu thuộc mạng lưới vận chuyển dầu Iran

Chính phủ Mỹ áp đặt các biện pháp trừng phạt mới nhằm vào phần lớn những tàu còn lại trong mạng lưới được gọi là “đội tàu bóng tối” của Iran, tiếp tục gia tăng sức ép kinh tế đối với Tehran.

Ngày 8/10, Văn phòng Kiểm soát Tài sản Nước ngoài (OFAC) thuộc Bộ Tài chính Mỹ đưa 17 tàu vào danh sách trừng phạt. Theo cơ quan này, các tàu đã vận chuyển hàng triệu thùng dầu thô, sản phẩm dầu mỏ và hóa dầu của Iran tới thị trường Nam Á và Đông Á.

Bộ Tài chính cho biết các biện pháp nhằm vào và vô hiệu hóa trên thực tế “đại đa số” những tàu còn lại của mạng lưới. Đây là bước mở rộng mới nhất của chiến dịch Operation Economic Outcast do chính quyền Tổng thống Donald Trump triển khai.

Kể từ khi Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent công bố chiến dịch gây sức ép kinh tế ngày 24/8, Washington tiếp tục trừng phạt các cá nhân và thực thể làm ăn với Tehran hoặc hỗ trợ Iran né tránh trừng phạt.

Trong tuyên bố ngày 8/10, ông Bessent nói Bộ Tài chính đang ngăn chính quyền Tehran tiếp cận nguồn tiền dùng để tiến hành chiến tranh trong khu vực, và sẽ tiếp tục công khai những bên tạo điều kiện cho Iran bán dầu.

Theo Bộ Tài chính, các tàu bị trừng phạt do mạng lưới công ty bình phong quốc tế vận hành, cho thấy quy mô toàn cầu của hoạt động vận tải và né tránh trừng phạt mà Washington cáo buộc Iran thực hiện.

Diễn biến mới là danh sách trừng phạt ngày 8/10, tiếp nối những phát biểu trước đó về sức ép đối với nguồn dầu Iran.

Hai tàu được gỡ khỏi danh sách

Cũng trong ngày 8/10, Bộ Tài chính gỡ Hakuna Matata và Pinocchio khỏi danh sách tàu bị trừng phạt. Hai tàu này từng bị đưa vào danh sách trong tháng 6/2025 vì liên quan đội tàu bóng tối Iran. Bộ cho biết chúng đã được bán cho các đơn vị vận hành có quan hệ phù hợp với Mỹ, không bị trừng phạt, và không còn thuộc mạng lưới này.

Theo The Epoch Times, bên cạnh 17 tàu, Washington trừng phạt 18 công ty liên quan vì hoạt động trong lĩnh vực dầu mỏ và hóa dầu Iran. Thông cáo Bộ Tài chính liệt kê doanh nghiệp theo hai nhóm dầu mỏ và hóa dầu, với Brich Shipping Company Limited xuất hiện ở cả hai nhóm; vì vậy số lượt được nêu không đồng nhất với số doanh nghiệp khác nhau.

Theo biện pháp công bố ngày 8/10, tài sản của những thực thể bị chỉ định nằm tại Mỹ hoặc do người Mỹ nắm giữ sẽ bị phong tỏa và phải báo cáo cho OFAC. Các thực thể thuộc sở hữu từ 50% trở lên của những chủ thể bị phong tỏa cũng chịu biện pháp này.

Bộ Tài chính nhận định Iran đang ngày càng ít lựa chọn để ổn định nền kinh tế do phong tỏa quân sự của Mỹ, lượng dầu vận chuyển ra ngoài tuyến phong tỏa suy giảm và sức ép kinh tế gia tăng trên nhiều lĩnh vực. Đây là đánh giá của phía Mỹ.

Tehran tiếp tục yêu cầu Mỹ chấp nhận một số điều kiện trước khi mở lại eo biển Hormuz. Trong bài phát biểu tại Đại hội đồng Liên Hợp Quốc ngày 23/9, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian cảnh báo việc tăng trừng phạt và sức ép chỉ làm gia tăng sự kháng cự.

Phong tỏa cảng và đàm phán

Quân đội Mỹ tiếp tục thực thi phong tỏa các cảng Iran. Theo Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM), tính đến ngày 5/10, lực lượng Mỹ đã chuyển hướng 130 tàu nhằm bảo đảm tuân thủ lệnh phong tỏa đối với tàu tìm cách ra hoặc vào cảng Iran.

Trong thông báo mạng xã hội ngày 8/10, CENTCOM cho biết lực lượng Mỹ đã hỗ trợ vận chuyển hơn 1,25 tỷ thùng dầu thô từ các đối tác vùng Vịnh qua eo biển Hormuz. Cơ quan này đồng thời nói Iran không xuất khẩu được dầu qua đường vận chuyển này do “phong tỏa vững chắc”.

Ngày 8/10, ông Trump nói Mỹ sẽ không tiến hành thêm các cuộc tấn công Iran trước bầu cử giữa kỳ ngày 3/11, viện dẫn những cuộc thảo luận “có tiến triển” giữa Washington và Tehran. Ông đồng thời nhận định quân đội và nền kinh tế Iran đều đang ở “tình trạng rất tồi tệ”.

17 tàu bị trừng phạt đăng ký tại Bahamas, Cameroon, Comoros, Gambia, Hong Kong, Mông Cổ, Palau, Panama, San Marino, Sierra Leone, Vanuatu và Zanzibar.

Các tên doanh nghiệp được bài nguồn nêu gồm Paritosh Shipping Inc., Ornella Shipping Inc., Hechuang International Group Limited, Kanha Shipping Inc., Terra Nav Shipping Ltd., Betta Shipping Inc., Makarua Shipping Limited, Goddess Shipping Corp. và Standwill Shipping Limited.

Những tên khác được Bộ Tài chính chỉ định gồm Gravion Maritime Company, Nostalgia Company Limited, Brich Shipping Company Limited, Northport Navigation Inc., Shunhang Ship Management Limited, JLS Dragon Co Ltd., Saint Abundant International Co Limited và Science Ru Trading Co. Limited.

Timothy Frudd / The Epoch Times
Nguồn: US Sanctions 17 Tankers Linked to Iran’s Shadow Fleet Network | The Epoch Times

Đối chiếu: Thông cáo Bộ Tài chính Mỹ ngày 8/10/2026.