Khảo sát dự báo GDP Trung Quốc quý III tăng 4,4%; IMF cảnh báo phân bổ vốn thiếu hiệu quả

Theo The Epoch Times ngày 6/10, một khảo sát dự báo GDP Trung Quốc quý III tăng 4,4%, thấp hơn mức dưới của mục tiêu cả năm, trong khi sự phân hóa kinh tế theo hình chữ K ngày càng rõ. Một cuốn sách mới của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) phân tích kinh tế Trung Quốc và cho rằng phân bổ vốn thiếu hiệu quả đã kìm hãm tăng trưởng năng suất.

The Epoch Times dẫn bài của Nikkei tiếng Trung ngày 6/10 cho biết báo Nikkei và Nikkei QUICK News thực hiện khảo sát bằng văn bản với các nhà kinh tế phụ trách kinh tế Trung Quốc, nhận được phản hồi của 28 người. Dự báo tăng trưởng GDP quý III so với cùng kỳ nằm trong khoảng 4,0%–4,8%, trung bình 4,4%. Mức này nhỉnh hơn tăng trưởng thực tế 4,3% trong quý II, nhưng được dự báo sẽ là quý thứ hai liên tiếp thấp hơn mức dưới của mục tiêu tăng trưởng cả năm 4,5%–5,0%. Đây là dự báo khảo sát, chưa phải số liệu GDP quý III đã công bố.

Dự báo trung bình cho tăng trưởng cả năm là 4,6%, không thay đổi so với khảo sát ba tháng trước. Phần lớn nhà kinh tế được hỏi cho rằng chính phủ Trung Quốc sẽ dùng chi tiêu tài khóa và nới lỏng tiền tệ để giữ mức dưới của mục tiêu cả năm là 4,5%.

Bài báo dẫn nhận định của bà Sally Greig, phụ trách trái phiếu toàn cầu tại công ty quản lý tài sản Anh Baillie Gifford, rằng trong tháng 7–9, mức giảm tốc của nhu cầu nội địa Trung Quốc vượt dự kiến. Theo số liệu được nguồn dẫn, doanh số bán lẻ hàng tiêu dùng xã hội tháng 8 tăng 0,4% so với cùng kỳ, thấp hơn mức 0,6% của tháng 7; tác dụng của chính sách đổi cũ lấy mới đối với đồ gia dụng đã suy yếu.

Ông Lynn Song, nhà kinh tế trưởng về Trung Quốc tại ING, cho rằng thị trường bất động sản trì trệ ảnh hưởng ý muốn tiêu dùng và đầu tư, trở thành lực cản lớn nhất của kinh tế. Tồn kho nhà ở vẫn cao, nên phục hồi đầu tư còn cần thời gian.

Ông Hideki Ito, chuyên gia nghiên cứu trưởng tại Mizuho Bank Trung Quốc, nhận định nếu không bổ sung biện pháp kích thích, tăng trưởng cả năm của Trung Quốc sẽ chỉ đạt 4,3%.

Khảo sát cũng cho thấy sự phát triển của các ngành công nghệ cao như bán dẫn và trí tuệ nhân tạo có thể khiến chênh lệch tiếp tục mở rộng. Nhiều nhà kinh tế nêu vấn đề phân hóa kinh tế hình chữ K và áp lực việc làm.

Theo số liệu chính thức được The Epoch Times dẫn, sự phân hóa này tăng lên: lợi nhuận ròng của doanh nghiệp bán dẫn tăng lên 7,2 lần, trong khi các ngành liên quan nhu cầu trong nước có kết quả đi xuống. Báo cáo tài chính nửa đầu năm 2026 của các hãng đồ gia dụng Trung Quốc cho thấy bốn trong bảy doanh nghiệp bị giảm lợi nhuận. Nhu cầu điều hòa và tủ lạnh giảm, khiến các hãng tham gia cạnh tranh giá.

Dù chính phủ trợ cấp chương trình đổi cũ lấy mới, dữ liệu của công ty dữ liệu lớn AVC tại Bắc Kinh cho thấy thị trường bán lẻ đồ gia dụng chuyển sang giảm so với cùng kỳ từ quý III/2025. Tới quý II/2026, thị trường đã tăng trưởng âm bốn quý liên tiếp.

Cuốn sách Hướng tới một mô hình tăng trưởng kinh tế mới cho Trung Quốc của Giám đốc bộ phận châu Á–Thái Bình Dương IMF Krishna Srinivasan và các nhà kinh tế khác phân tích rằng sự phân bổ vốn thiếu hiệu quả giữa doanh nghiệp và ngành ngày càng gia tăng, kìm hãm tăng trưởng năng suất. Những doanh nghiệp mới nổi và tư nhân có năng suất cao cũng tăng trưởng chậm lại trong những năm gần đây.

Theo IMF, công nghệ mới như AI có thể nâng năng suất, nhưng cạnh tranh công bằng và sức sống doanh nghiệp cũng quan trọng. Nhà chức trách cần cải thiện phân bổ nguồn lực để tạo không gian cho động lực tăng trưởng mới.

IMF cho rằng trong những năm tới, trọng tâm là chuyển nền kinh tế từ đầu tư sang tiêu dùng, đồng thời tránh chính quyền địa phương thắt chặt quá mức và bảo đảm tài khóa bền vững. Chuyển thêm nguồn lực tài khóa từ đầu tư kém hiệu quả sang an sinh xã hội có thể giảm nhu cầu tiết kiệm của hộ gia đình và tăng tiêu dùng.

IMF cũng kêu gọi giảm những lo lắng của người dân để họ mạnh dạn chi tiêu, đặc biệt tăng chi cho y tế và an sinh xã hội ở nông thôn. Việc tăng có mục tiêu các khoản chi này có thể giảm đáng kể tỷ lệ tiết kiệm của cư dân nông thôn. Tại đô thị, nghiên cứu IMF cho thấy cần đẩy nhanh cải cách hộ khẩu: người di cư chưa có hộ khẩu đô thị khó được hưởng đầy đủ phúc lợi xã hội, nên thường có xu hướng tiết kiệm cao hơn.

Tác giả bài gốc: Nhậm Nghĩa, The Epoch Times. Biên tập bài gốc: Trịnh Hạo Vũ.

Nguồn: The Epoch Times tiếng Trung. Tài liệu đối chiếu: Hướng tới một mô hình tăng trưởng kinh tế mới cho Trung Quốc.