“Crazy Mama”: Một hành trình thấu hiểu người mẹ qua sân khấu
Trong bài đánh giá của Judd Hollander, vở diễn kể về một bé gái lớn lên cùng bệnh tâm thần của mẹ và tìm cách bước qua những gánh nặng tuổi thơ.

Bài đánh giá sân khấu của Judd Hollander trên The Epoch Times nói về một người phụ nữ dần thấu hiểu bệnh tâm thần của mẹ mình. Những nhận xét nghệ thuật dưới đây là đánh giá của tác giả.
NEW YORK — Đối diện với tổn thương gia đình từ thời thơ ấu thường có thể khiến con người cảm thấy không chịu đựng nổi. Nỗ lực tuyệt vọng của một bé gái khi đi qua hoàn cảnh ấy là trọng tâm của vở kịch trầm buồn “Crazy Mama: A True Story of Love and Madness”. Do Rubicon Theatre Company trình diễn, tác phẩm lần đầu đến với khán giả New York tại 59E59 Theaters.
Rời xa cuộc sống bình thường
Sharon, do Linda Purl thủ vai, là một bé gái 8 tuổi bình thường ở Virginia thập niên 1950. Cô yêu bố mẹ, chịu đựng người anh trai và sống với nếp sinh hoạt gồm đi học, làm bài tập cùng những cuộc vui hết mức có thể. Mọi thứ thay đổi vào một buổi chiều khi cô về nhà và nghe tiếng thủy tinh vỡ. Sharon thấy mẹ đang trong một cơn loạn thần, cầm dao bếp đe dọa mình.
Nhà viết kịch Sharon Scott Williams không kể câu chuyện theo lối hồi tưởng từ một người đã hiểu mọi việc. Nhân vật cố gắng hiểu điều xảy ra như chính mình đã trải nghiệm lúc đó. Bởi vậy, ban đầu khán giả biết rất ít chi tiết lâm sàng về bệnh của người mẹ. Thay vào đó, cha Sharon chật vật giải thích theo cách ông tin rằng một đứa trẻ ở tuổi con gái có thể hiểu.
Ngày, tuần rồi tháng trôi qua. Sharon dựng trong đầu một viễn cảnh khiến người ta nhớ đến nhân vật chính trong “The Member of the Wedding” của Carson McCullers: cô tin mọi thứ sẽ trở lại bình thường khi mẹ từ bệnh viện về. Lối suy nghĩ mang tính huyễn tưởng trong tuyệt vọng ấy cũng hiện ra khi cha cuối cùng cho cô đi cùng đến thăm mẹ. Chuyến đi mang dáng dấp một cuộc phiêu lưu lớn, để rồi khi đến nơi, Sharon phải đối diện thực tế thất vọng.
Trong lúc bám víu vào niềm tin rằng mọi thứ rồi sẽ bình thường, cô vẫn phải chịu hệ quả từ sự vắng mặt của mẹ. Cô nhận những ánh nhìn thương hại không dứt và nghe người ta bàn tán về chuyện đã xảy ra. Cô phải sống cùng những người họ hàng mình ghét, rồi có lúc phản ứng dữ dội vì cảm xúc dồn nén.
Càng tuyệt vọng, Sharon càng tự đặt ra những giao kèo để sửa chữa tình hình. Cô hứa sẽ thật ngoan khi mẹ về và không làm điều gì có thể khiến mẹ bỏ đi nữa. Cô ngày một bực bội vì dường như mẹ không cố gắng khỏi bệnh, thậm chí còn phá hỏng cơ hội hồi phục của chính mình. Theo tác giả, đây là lời nhắc buồn rằng bệnh của một người cuối cùng ảnh hưởng đến tất cả những ai ở quanh họ.
Những màn trình diễn
Purl đảm nhận khoảng 15 vai trong vở kịch, kể cả người mẹ, và mang đến phần thể hiện xuất sắc. Đặc biệt, bà hóa thân trọn vẹn thành Sharon 8 tuổi qua những cử chỉ phù hợp, trong lúc cô bé cố hiểu chuyện gì đang xảy ra với mẹ.
Khán giả nhìn thấy Sharon từ một bé gái yêu mẹ vô điều kiện trở thành thiếu nữ dần chất vấn điều mình tin tưởng khi mẹ đưa ra những lời buộc tội sai. Chỉ khi bối cảnh chuyển sang tuổi trưởng thành, Sharon mới thoát khỏi những gánh nặng mà cô đã tự áp đặt một cách bất công lên chính mình.
Vở diễn diễn ra trên sân khấu gần như trống, nhưng Purl và đạo diễn Anson Williams gợi lên đủ cảm xúc để khán giả tự lấp đầy những khoảng trống và hoàn chỉnh từng cảnh. Họ thấy Sharon lục ngăn kéo và tủ quần áo của một người họ hàng có phần áp đặt; trải qua chuyến xe hiểm nguy giữa bão tuyết trắng xóa; rồi trở về từ trường và nhận ra toàn bộ cuộc sống đã đổi thay không thể đảo ngược.
Mạch truyện tổng thể có sức lay động, dù chưa phải lúc nào cũng đầy đặn như có thể. Sharon rõ ràng là nhân vật trung tâm, song tác giả muốn biết thêm về người anh trai hoặc điều xảy ra với cha cô. Sharon chỉ nhớ lại một vài lời đáp của cha trước cách hàng xóm hẹp hòi phản ứng với bệnh của mẹ.
Người duy nhất khác trên sân khấu là nhạc sĩ Will Huse, trong vai “The Blues Man”. Ông trình bày nhiều lần ca khúc “Crazy Mama”. Giai điệu buồn được dùng để chuyển giữa các cảnh và khá dễ nghe. Theo tác giả, việc có thực sự cần phần nhạc này hay không còn tùy quan điểm, bởi đến cuối vở, nó bắt đầu tạo cảm giác dài dòng.
“Crazy Mama” kể về một cô bé buộc phải lớn lên quá sớm. Chỉ nhờ khoảng cách thời gian và sự thấu hiểu khi trưởng thành, cô mới có thể thực sự bước tiếp và một lần nữa đón nhận mẹ mình.
Thông tin vở diễn: “Crazy Mama: A True Story of Love and Madness”; đơn vị trình diễn: Rubicon Theatre Company; địa điểm: 59E59 Theaters, số 59 East 59th Street, New York. Thời lượng 2 giờ 10 phút, có một lần nghỉ. Theo thông tin bài gốc, vở diễn kết thúc ngày 18/10/2026; thông tin vé trên 59e59.org.
Tác giả: Judd Hollander. Dịch đầy đủ nội dung chính từ The Epoch Times, ngày 12/10/2026.


