G20 không đạt đồng thuận về dư thừa công suất và lao động cưỡng bức
Diễn biến mới: Sau bài DKN về nghị trình G20, kết quả hội nghị được công bố ngày 2/10 cho thấy bất đồng về dư thừa công suất và lao động cưỡng bức; các bên đạt đồng thuận riêng về thương mại thực phẩm.
Mỹ cho biết rất thất vọng sau khi một số thành viên Nhóm 20 nền kinh tế lớn (G20) không ủng hộ hành động chung chống dư thừa công suất công nghiệp và lao động cưỡng bức trong chuỗi cung ứng toàn cầu, những vấn đề thường được phía Mỹ liên hệ với Trung Quốc.
Theo Epoch Times, Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer ngày 2/10 cho biết gần như toàn bộ bộ trưởng thương mại dự họp tại Milwaukee trong tuần đã ủng hộ dự thảo tuyên bố về dư thừa công suất, ngoại trừ một số ít.
Dự thảo kêu gọi các nước giải quyết dư thừa công suất mang tính cơ cấu bằng cách chấm dứt chính sách và thực hành phi thị trường gây méo mó thương mại toàn cầu. Văn bản cũng đề xuất lập các cơ chế phối hợp mới theo từng ngành. Ông Greer nói một vài thành viên kiên quyết bác bỏ cách tiếp cận này. Mỹ, nước giữ vai trò Chủ tịch G20, bày tỏ thất vọng về việc họ không đồng ý với tuyên bố.
Ông Greer không nêu tên các nước phản đối. Trung Quốc từng nhiều lần bác bỏ cáo buộc rằng chính sách công nghiệp của mình gây dư thừa công suất có hại, đồng thời cáo buộc các chính phủ phương Tây chính trị hóa tranh chấp thương mại.
Tranh cãi này không mới. Tuyên bố của Chủ tịch G20 nhắc các bộ trưởng thương mại từng thống nhất tại Thượng Hải năm 2016 rằng dư thừa công suất thép và các ngành khác là vấn đề toàn cầu. Khi đó, họ cũng thừa nhận trợ cấp chính phủ và các hình thức hỗ trợ khác có thể góp phần gây méo mó thị trường.
Washington hiện cho rằng vấn đề đã nghiêm trọng hơn, trong khi các biện pháp phòng vệ thương mại theo quy định Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) quá chậm để xử lý chính sách khuyến khích sản xuất dư thừa có tính cơ cấu.
Mối quan tâm ngày càng tập trung vào thép, xe điện, pin, năng lượng mặt trời và các ngành sản xuất khác của Trung Quốc. Bắc Kinh bác bỏ lập luận rằng năng lực xuất khẩu lớn, được hỗ trợ bởi chính sách công nghiệp nhà nước, đồng nghĩa với dư thừa công suất gây hại.
G20 còn chia rẽ hơn về lao động cưỡng bức. Chính quyền Mỹ cho rằng việc này tạo lợi thế chi phí không công bằng cho nhà sản xuất, gây thiệt hại cho người lao động và doanh nghiệp tuân thủ tiêu chuẩn lao động.
Theo ông Greer, chỉ Argentina và Mexico cùng Mỹ ủng hộ một tuyên bố tại hội nghị Milwaukee kêu gọi hành động mạnh hơn nhằm loại hàng hóa do lao động cưỡng bức sản xuất khỏi chuỗi cung ứng toàn cầu. Ông nói Mỹ cũng rất thất vọng vì không nhận được sự ủng hộ của tất cả các bên, và cho rằng không thể dùng lao động cưỡng bức để giành lợi thế cạnh tranh hoặc biện minh bằng phát triển kinh tế.
Các lo ngại của Mỹ thường tập trung vào Tân Cương. Bộ Lao động Mỹ liệt kê nhiều mặt hàng Trung Quốc được cơ quan này cho là liên quan lao động cưỡng bức của người Duy Ngô Nhĩ và các nhóm thiểu số chủ yếu theo Hồi giáo, gồm bông, dệt may, polysilicon, nhôm và một số linh kiện ô tô. Bắc Kinh nhiều lần bác bỏ cáo buộc và cho rằng Washington dùng nhân quyền làm lý do hạn chế thương mại Trung Quốc.
Dù bất đồng, các bộ trưởng đạt đồng thuận ở một lĩnh vực: thương mại thực phẩm và nông sản không nên được dùng để gây sức ép kinh tế hoặc chính trị. Họ thông qua một tuyên bố riêng lên án việc biến thực phẩm thành công cụ gây sức ép.
Hội nghị cũng mở cuộc thảo luận rộng hơn về nguyên tắc tối huệ quốc (MFN) của WTO, vốn nhìn chung yêu cầu thành viên áp dụng cùng cách đối xử về thuế quan cho các thành viên khác. Mỹ cho rằng nguyên tắc này có thể khiến nền kinh tế theo thị trường khó đáp trả có chọn lọc các nước áp dụng thực hành không công bằng.
Ông Greer ví MFN như chất keo giữ nguyên hiện trạng thay vì chất bôi trơn, cản trở các thỏa thuận mới có lợi giữa đối tác thương mại. Ông cho biết nhiều thành viên G20 tiếp tục bảo vệ MFN như nền tảng của hệ thống thương mại toàn cầu, nhưng ngày càng nhiều bên có vẻ sẵn sàng cân nhắc thay đổi quy tắc hoặc mở rộng ngoại lệ.
Tác giả: Bill Pan. Dịch đầy đủ nội dung chính từ The Epoch Times.
