Mang tên “Giao hưởng Tây Ban Nha”, tác phẩm số 21 của Édouard Lalo lại gần với hình thức concerto hơn. Năm chương nhạc mở ra những sắc thái từ mạnh mẽ, trầm buồn đến duyên dáng và hân hoan.
Bài giới thiệu tác phẩm của Shen Yun Works, được Đại Kỷ Nguyên đăng lần đầu năm 2022, giới thiệu phần trình diễn của nghệ sĩ violin Lý Tử Liên, nhạc trưởng Dimitri Russu và Dàn nhạc Giao hưởng Shen Yun.
Dù sinh ra và được đào tạo tại Pháp, Lalo viết bản Giao hưởng Tây Ban Nha với sắc màu Tây Ban Nha đậm nét. Ông sáng tác tác phẩm cho violin và dàn nhạc, đề tặng nghệ sĩ độc tấu lừng danh đương thời Sarasate. Sau khi được biểu diễn, tác phẩm góp phần làm dấy lên làn sóng yêu thích phong cách Tây Ban Nha tại Pháp; các nhà soạn nhạc Chabrier và Ravel cũng nối bước theo xu hướng ấy.
Giao hưởng Tây Ban Nha thiên về cấu trúc concerto, nhưng khác với ba chương thường gặp của thể loại này, tác phẩm gồm năm chương. Phần mở đầu ngắn gọn, mạnh mẽ của dàn nhạc dẫn vào chủ đề thứ nhất rực rỡ, rắn rỏi như một cuộc xuất chinh của nhạc cụ độc tấu, rồi nối sang chủ đề thứ hai đẹp và giàu tính ca xướng.
Đối lập với âm điệu thứ nặng trĩu, u sầu của chương đầu, chương thứ hai dùng các yếu tố nhẹ nhàng, nhanh nhẹn của điệu múa seguidilla Tây Ban Nha. Tiếng gảy của bộ dây gợi âm thanh đàn guitar.
Tiếp đó, chương ba — khúc nhạc xen — lấy phong cách từ điệu habanera Tây Ban Nha. Những âm vực thấp cùng giai điệu nồng nhiệt tạo nên sắc màu Tây Ban Nha đậm đà, khiến âm nhạc vừa đầy sức căng vừa có nét thong dong, lười biếng.
Ở chương bốn, giai điệu độc tấu ai oán chậm rãi tuôn chảy trên nền kèn đồng trang nghiêm và dây trầm. Chẳng bao lâu, như ánh bình minh xuất hiện, âm nhạc chuyển sang giọng trưởng tươi sáng, ấm áp rồi kết thúc bằng âm cuối nhẹ nhàng mà chan chứa hy vọng.
Sau đó, bộ kèn dẫn dắt những hồi chuông từ xa vọng tới. Từ xa đến gần, các nhạc cụ lần lượt trình bày mô-típ có tiết tấu rõ nét, chào đón chương năm vui tươi. Khi không khí náo nức lắng dần, tiếng độc tấu trong sáng tự mình cất lên khúc rondo lộng lẫy. Những nốt nhạc tung nhảy, xoay chuyển và tưng bừng làm chương kết thêm hào hứng, hân hoan.
Độc giả có thể nghe bản trình diễn đầy đủ được nguồn giới thiệu.
Theo Shen Yun Works, Đại Kỷ Nguyên, bài gốc ngày 6/9/2022. Bản dịch đầy đủ phần giới thiệu tác phẩm.