Thay vì khung cảnh xa hoa của thời kỳ kinh tế Mỹ cuối thế kỷ XIX, họa sĩ Charles Frederic Ulrich tìm đến xưởng thủy tinh, nhà in và những người thợ đang làm việc. Qua tranh của ông, lao động thường ngày trở thành một chủ đề của nghệ thuật.
Bài viết của nhà nghiên cứu nghệ thuật Sarah Isak-Goode đặt tranh Ulrich trong lịch sử Ngày Lao động Mỹ: ngày lễ này được công nhận trên toàn liên bang năm 1894, sau khoảng một thập niên các địa phương tổ chức những dịp tôn vinh người lao động. Sự chuyển biến đó diễn ra cùng quá trình công nghiệp hóa, khi công việc của tầng lớp thợ ngày càng hiện diện trong đời sống nhưng ít xuất hiện trong những bức tranh tráng lệ của Thời đại Mạ vàng.
Theo bài viết của nhà nghiên cứu nghệ thuật Sarah Isak-Goode trên The Epoch Times, Ulrich (1858–1908) sinh tại New York, học ở National Academy of Design và Cooper Union. Năm 1875, ông tới Munich theo học Học viện Mỹ thuật Hoàng gia, nghiên cứu tranh các bậc thầy châu Âu, trong đó có Johannes Vermeer, Frans Hals và Anthony van Dyck. Ngay ở giai đoạn đầu này, ông đã vẽ đời sống nông dân.
Khoảng năm 1879, Ulrich trở lại Mỹ. Năm 1882, ông ra mắt tại National Academy of Design với bức The Wood Engraver (Người thợ khắc gỗ): người thợ hiện diện giữa những công cụ gắn với công việc của mình. Cũng từ giai đoạn này, ông tập trung hơn vào tranh mô tả hoạt động lao động.
Bức The Glass Blowers (Những người thổi thủy tinh, 1883) khắc họa nhiều người cùng tham gia quá trình nung nóng, tạo hình và hoàn thiện sản phẩm. Bài gốc nhắc rằng thổi thủy tinh thập niên 1880 đòi hỏi nhiều năm rèn nghề. Người thợ đối mặt với nguy cơ bỏng, đứt tay, bệnh đường hô hấp và tiếp xúc chất độc hại như chì, trong khi sản phẩm họ làm ra — chai lọ, cửa kính và đồ dùng — ngày càng cần thiết cho nền kinh tế công nghiệp. Khoảng 20 năm sau, máy thổi chai tự động mới bắt đầu làm thay đổi ngành này.
Một năm sau, Ulrich vẽ The Village Printing Shop, Haarlem, Holland (Tiệm in làng tại Haarlem, Hà Lan, 1884). Bức tranh đặt người xem trước công việc sắp chữ thủ công: các ký tự phải được xếp từng cái một thành dòng trước khi in. Một ô cửa mở, một cậu bé uống cà phê và hai người đàn ông làm việc bên máy in khiến không gian xưởng hiện lên như một nơi có nhịp sống riêng, không chỉ là phông nền cho máy móc.
Isak-Goode liên hệ những giờ làm kéo dài và rủi ro nghề nghiệp của thợ thủy tinh, thợ in với tầng lớp lao động đang lớn lên ở nước Mỹ công nghiệp. Theo bà, Ulrich quan tâm tới những con người đứng sau sản phẩm và kỹ thuật, một góc nhìn ít được chú ý giữa sự lộng lẫy trong nhiều tác phẩm về Thời đại Mạ vàng.
Năm 1884, họa sĩ lại sang châu Âu và sống phần lớn quãng đời còn lại tại đó. Ông định cư ở Venice từ năm 1886, tiếp tục vẽ đề tài thổi thủy tinh trong Glass Blowers of Murano. Ông đi lại giữa Venice, Hà Lan và Rome, đồng thời trưng bày tác phẩm tại những địa điểm như Royal Academy ở London và Munich Glaspalast.
Tranh của Ulrich ngày nay nằm trong nhiều bộ sưu tập, gồm Metropolitan Museum of Art, National Gallery of Art, Brooklyn Museum và Pennsylvania Academy of the Fine Arts. Ông qua đời vì viêm phổi tại Berlin năm 1908. Những người thợ trong tranh vẫn gợi nhớ một phần lịch sử thường bị che khuất: chính bàn tay của họ đã tạo nên nhiều vật dụng và không gian của đời sống hiện đại.
Tác giả bài gốc: Sarah Isak-Goode. Nguồn: The Epoch Times, 7/9/2026. Đây là bài giới thiệu nghệ thuật lịch sử, không phải một sự kiện mới ngày 30/9.