Charles I là vị quân vương Habsburg cuối cùng còn cai trị. Sau khi đế quốc tan rã, ông cùng Hoàng hậu Zita (1892–1989) và các con lưu vong năm 1919. Charles I qua đời ở tuổi 34, trước khi người con thứ tám chào đời. Zita phải một mình nuôi con và bảo vệ di sản gia đình, trong khi châu Âu lại trải qua biến động chính trị dữ dội với sự trỗi dậy của Hitler.
Công khai phản đối nhà độc tài, Zita và các con bị Đức Quốc xã bức hại. Gia đình rời châu Âu, tìm nơi nương náu tại Canada và định cư ở thành phố Québec tháng 10/1940.
Gìn giữ di sản gia đình
Trong nhiều thập niên sau đó, nơi lưu giữ Florentine Diamond, một trong những viên kim cương lớn nhất được biết tới, được cho là không rõ. Tin đồn cho rằng nó bị mất, đánh cắp hoặc thậm chí được cắt lại lan rộng.
Tháng 11/2025, thông tin gây chú ý trên truyền thông quốc tế được công bố: viên kim cương Florentine cùng 14 báu vật khác của triều đại Habsburg, được đôi vợ chồng hoàng gia giữ lại trong khi những món khác bị bán hoặc đánh cắp, đã được cất an toàn từ năm 1940 trong chiếc vali do hoàng hậu gửi tại một ngân hàng Canada.
Dù Zita trở lại châu Âu sống lâu dài trong thập niên 1950, các báu vật vẫn được bí mật giữ tại Canada. Bà chỉ cho hai người con Robert và Rodolphe biết, dặn thông tin phải được giữ kín ít nhất 100 năm sau khi Hoàng đế Charles qua đời.
Hai người con truyền lại điều này cho con trai của họ. Năm 2025, những người cháu cùng người đứng đầu gia tộc, Karl von Habsburg-Lothringen, công bố với thế giới rằng các báu vật đã được bảo tồn.
Gia đình sau đó đưa bộ sưu tập vào một quỹ tín thác Canada. Để cảm ơn nơi đã che chở cho người thân trong Thế chiến II, Saint Joseph Trust cho Bảo tàng Mỹ thuật Quốc gia Québec mượn bộ sưu tập để triển lãm.
Những báu vật hoàng gia
Các hiện vật có chất liệu, hình dáng, công năng và niên đại đa dạng. Một số món do Nhà Köchert, hãng kim hoàn của hoàng gia, chế tác cho Hoàng hậu Elisabeth của Áo (1837–1898), thường được gọi là Sisi, biểu tượng thời trang thế kỷ XIX.
Hãng A.E. Köchert vẫn hoạt động, hiện do thế hệ thứ sáu điều hành. Quan hệ giữa hai gia đình Habsburg và Köchert vẫn tiếp tục; các cháu trai của Zita đã liên hệ Christoph Köchert để kiểm tra và xác thực báu vật.
Một hiện vật giàu ý nghĩa biểu tượng là huy hiệu Huân chương Lông cừu Vàng từ thế kỷ XVIII. Bảo tàng giải thích đây là một trong những dòng hiệp sĩ Công giáo danh giá nhất châu Âu, đồng thời là phần cốt lõi trong bản sắc triều đại Habsburg.
Charles I và vợ là những người Công giáo sùng đạo. Huy hiệu bằng bạc, vàng, bạc mạ vàng, kim cương và những viên đá có thể là tourmaline được đặt trên người ông trong lễ canh thức sau khi qua đời.
Một món đặc biệt riêng tư là chiếc đồng hồ bỏ túi khoảng năm 1770, nạm kim cương và những viên đá có vẻ là sapphire hồng. Nó được Jean-Antoine Lépine, một thợ đồng hồ nổi tiếng thời đó từng làm việc cho các vua Pháp, chế tác.
Chiếc đồng hồ thuộc về Hoàng hậu Pháp Marie Antoinette (1755–1793), nằm trong tư trang bà mang theo khi kết hôn. Nắp kính phía sau giữ một lọn tóc, có thể là kỷ vật của mẹ bà, Hoàng hậu Maria Theresa của Áo.
Một chiếc đồng hồ khác, có thể từng thuộc về Maria Theresa, được đặt trong viên ngọc lục bảo lớn có mặt cắt, cỡ một quả trứng gà. Nắp có bản lề cũng làm từ ngọc lục bảo. Trong thập niên 1870, Köchert chuyển món đồ này thành một phụ kiện treo ở thắt lưng cho Hoàng hậu Elisabeth.
Viên kim cương Florentine
Điểm nổi bật của bộ sưu tập là Florentine Diamond, được cắt kiểu hoa hồng kép chín mặt. Viên đá màu này có sắc vàng nhạt dịu, phảng phất ánh xanh lục.
Nó được khai thác ở vùng Golconda nổi tiếng của Ấn Độ, có lẽ trong thế kỷ XV. Cho tới đầu thế kỷ XVIII, đây là khu vực cung cấp kim cương duy nhất trên thế giới.
Viên kim cương đi qua nhiều triều đình châu Âu. Nó có thể từng thuộc về Charles the Bold, Công tước Burgundy (1433–1477), nhưng gia đình Medici quyền lực ở Florence là chủ sở hữu đầu tiên được xác định trong tư liệu.
Bức chân dung năm 1623 của Maria Maddalena xứ Áo (1589–1631), vợ Cosimo II de’ Medici, Đại công tước Tuscany (1590–1621), được cho là thể hiện bà mang viên Florentine trên tóc.
Vị đại công tước Tuscany cuối cùng thuộc gia đình Medici qua đời năm 1737 mà không có con trai. Người thừa kế là Francis, Công tước Lorraine (1708–1765), sau trở thành Hoàng đế La Mã Thần thánh và là chồng Maria Theresa. Từ đó Florentine Diamond được đưa tới Áo và triều đình Habsburg. Viên đá được gắn vào chiếc ghim mũ Francis I sử dụng, và hiện vẫn nằm trong món đồ này.
Theo tác giả, các báu vật trưng bày không chỉ gây ấn tượng vì vẻ lấp lánh. Chúng kể những câu chuyện về quyền lực chính trị, đời sống cá nhân, tay nghề thủ công, chiến tranh, thay đổi chế độ, lưu vong và sinh tồn. Tác giả bày tỏ mong muốn triển lãm sẽ mở thêm cơ hội để công chúng trực tiếp chiêm ngưỡng và tìm hiểu lịch sử của chúng.
Triển lãm “Hidden Treasure: A Century of Mystery” tại Bảo tàng Mỹ thuật Quốc gia Québec khai mạc ngày 4/9/2026. Thông tin triển lãm được công bố tại trang của bảo tàng.
Michelle Plastrik / The Epoch Times
Nguồn: The Sparkling Return of Hidden Imperial Jewels | The Epoch Times
Thông tin triển lãm: Bảo tàng Mỹ thuật Quốc gia Québec.