Bộ Tư pháp Mỹ đang yêu cầu một doanh nghiệp nhập khẩu vật liệu xây dựng tại California và giám đốc điều hành của doanh nghiệp này nộp khoảng 290 triệu USD tiền thuế hải quan chưa thanh toán và tiền phạt gian lận, liên quan đến cáo buộc né thuế đối với tủ bếp, mặt bàn và gạch sản xuất tại Trung Quốc.
Theo bài viết ngày 9/10 của The Epoch Times, đơn kiện dân sự được nộp ngày 28/9 tại Tòa án Thương mại Quốc tế Mỹ và công bố ngày 7/10. Đơn kiện cáo buộc Uni-Tile & Marble Inc. và giám đốc điều hành Xin Mian Pan đưa hàng Trung Quốc qua Malaysia, khai thấp giá trị trên tờ khai hải quan và khai sai loại sản phẩm để giảm thuế nhập khẩu.
Đơn kiện liên quan đến 503 lượt khai báo hải quan từ tháng 9/2018 đến tháng 8/2023. Chính phủ yêu cầu khoảng 67,9 triệu USD thuế chưa nộp và 222,5 triệu USD tiền phạt gian lận, cộng tiền lãi.
Trong một lô hàng được Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Mỹ (CBP) kiểm tra, nhân viên phát hiện các tấm đá có nhãn “Made in China”, mặc dù hàng được khai là nhập khẩu từ Malaysia.
Nhân viên cũng tìm thấy các thùng tủ mang địa chỉ kinh doanh của Uni-Tile & Marble, trong khi giấy tờ hải quan ghi Green Mountains Trading là cả bên nhập khẩu lẫn bên nhận hàng. Chính phủ cáo buộc Green Mountains Trading là công ty bình phong.
CBP gửi thông báo điều tra chính thức về hoạt động nhập khẩu tủ của Uni-Tile & Marble vào tháng 3/2022. Chính phủ cho rằng vào khoảng thời điểm đó, các công ty bình phong bắt đầu thay thế Uni-Tile & Marble trên giấy tờ nhập khẩu.
Cáo buộc sử dụng công ty bình phong
Theo đơn kiện, Pan và Uni-Tile & Marble sử dụng năm công ty bình phong đăng ký tại Mỹ để nhập hàng Trung Quốc, liên quan đến khoảng 130 lượt khai báo hải quan và một lần nhập khẩu được tìm cách thực hiện. Chính phủ cáo buộc các công ty này che giấu sự tham gia của Uni-Tile & Marble trong khi né thuế nhập khẩu.
Một trong số đó là Green Mountains Trading, đăng ký tại một căn nhà ở ngoại ô Denver. Công ty được ghi là bên nhập khẩu trong 19 lượt khai báo và một lô hàng được tìm cách nhập. Với lô hàng CBP kiểm tra, giấy tờ hải quan mô tả các tấm đá là “sản phẩm bằng thủy tinh”, nhưng xét nghiệm trong phòng thí nghiệm xác định một mẫu chủ yếu là thạch anh, loại phải chịu mức thuế nhập khẩu cao hơn.
Hai công ty khác, Jos Materials tại Colorado và Uncle John Granite and Marble tại California, bị cáo buộc đăng ký bằng danh tính bị đánh cắp. Hai công ty lần lượt xuất hiện trên giấy tờ hải quan của 50 và 24 lượt khai báo.
Trong một đợt kiểm tra tháng 2/2023 liên quan đến Jos Materials, CBP phát hiện các thùng hàng mang địa chỉ Uni-Tile & Marble tại Hayward, California. Theo đơn kiện, hoạt động giám sát sau đó xác nhận lô hàng được chuyển tới Uni-Tile & Marble.
Chính phủ còn nêu sự chênh lệch giữa giá trị khai báo của lô hàng và hồ sơ kinh doanh của chính Uni-Tile & Marble.
Trong một lượt khai báo, bên nhập khẩu khai giá trị hàng hóa là 38.730 USD. Theo đơn kiện, hồ sơ container của Uni-Tile & Marble ghi giá trị là 91.213 USD. Đơn kiện cũng xác định các sản phẩm thạch anh chưa được khai báo đúng.
CBP bắt đầu điều tra Uni-Tile & Marble cùng năm doanh nghiệp nhập khẩu khác tại Mỹ vào tháng 12/2021, liên quan đến việc né thuế đối với tủ gỗ Trung Quốc được chuyển qua Malaysia. Tháng 10/2022, cơ quan này kết luận sáu bên nhập khẩu đã né thuế chống bán phá giá và thuế chống trợ cấp. Kết luận hành chính đó tách biệt với các cáo buộc gian lận dân sự hiện đang được tòa thương mại xem xét.
Bộ Tư pháp Mỹ lưu ý các nội dung trong đơn kiện mới là cáo buộc, chưa có phán quyết xác định trách nhiệm pháp lý.
Vụ kiện dân sự sau các cáo buộc hình sự
Vụ kiện mới diễn ra sau một vụ truy tố hình sự liên bang riêng biệt, được công bố tháng 12/2025.
Trong vụ án đó, công tố viên liên bang truy tố Pan, Uni-Tile & Marble, nhà môi giới hải quan Hua Liang “Nolan” Xie, công dân Trung Quốc Jinhua “Johnson” Wang và ba công ty, liên quan đến một kế hoạch bị cáo buộc gồm khoảng 520 lô hàng và hơn 109 triệu USD thuế hải quan bị né tránh.
Các cáo buộc gồm âm mưu phạm tội, gian lận qua phương tiện liên lạc điện tử, buôn lậu và vi phạm hải quan. Pan cùng hai công ty Uni-Tile & Marble và Uni-Stone & Cabinet còn bị cáo buộc rửa tiền quốc tế.
The Epoch Times đã đề nghị Pan và luật sư của Uni-Tile & Marble bình luận, đồng thời đề nghị Bộ Tư pháp làm rõ sự khác nhau giữa các số tiền và tình trạng vụ án hình sự. Theo bài nguồn, các bên chưa trả lời vào thời điểm bài được công bố.
Bộ Tư pháp Mỹ nêu rõ các nội dung trong đơn kiện là cáo buộc và chưa có kết luận về trách nhiệm pháp lý của các bên bị kiện.
Nguồn: The Epoch Times (Arthur Zhang, 9/10/2026). Đối chiếu số tiền và tính chất vụ kiện: Bộ Tư pháp Mỹ.