Bộ Tư pháp Mỹ mở chiến dịch toàn quốc mang tên “Ghostbusters”, nhắm vào một mạng lưới xuyên quốc gia bị cáo buộc dùng danh tính sinh viên giả để chiếm đoạt hỗ trợ giáo dục liên bang. Giới điều tra ước tính hoạt động này bắt đầu từ năm 2021 và có thể gây thiệt hại hàng trăm triệu USD cho người nộp thuế.
Tại họp báo ngày 29/10, Trợ lý Bộ trưởng Tư pháp Mỹ Colin McDonald cho biết các nhóm tội phạm đánh cắp thông tin nhận dạng của người dân Mỹ, dùng tên của họ để đăng ký đại học, rồi lấy tư cách “sinh viên ma” để xin hỗ trợ giáo dục liên bang.
Ông McDonald nhấn mạnh đây không phải những sai sót riêng lẻ, mà là hành vi gian lận có tổ chức trên quy mô lớn.
Theo lời ông, trước hết, những người thực hiện lấy cắp thông tin của người Mỹ đang đi làm, vốn chưa từng đăng ký học đại học. Họ dùng dữ liệu đó đăng ký vào các trường và nộp hồ sơ xin hỗ trợ liên bang.
Sau khi vượt qua khâu xét duyệt của Bộ Giáo dục Mỹ, khoản hỗ trợ được chuyển tới trường. Nhà trường trừ học phí và các khoản phí khác, rồi chuyển phần còn lại vào tài khoản ngân hàng do những người gian lận kiểm soát. Tiền sau đó nhanh chóng được chuyển ra nước ngoài, trong đó có Kenya.
Để tránh bị trường phát hiện, các nhóm này còn dùng công nghệ trí tuệ nhân tạo để điền hồ sơ nhập học và làm bài tập, khiến nhà trường tưởng rằng sinh viên thực sự đang theo học.
Một số người còn tạo biểu hiện giả rằng sinh viên có mặt trong lớp trực tuyến, nhằm giữ tình trạng ghi danh của các “sinh viên ma”, tiếp tục nhận tiền hỗ trợ hết học kỳ này sang học kỳ khác.
Những người Mỹ bị đánh cắp danh tính có thể chỉ phát hiện mình là nạn nhân khi nhận được hóa đơn khoản vay.
Ông McDonald dẫn trường hợp một người đàn ông đi làm ngay sau khi tốt nghiệp trung học để nuôi gia đình, chưa từng đăng ký đại học hay xin hỗ trợ giáo dục liên bang. Một ngày, người này phát hiện mình mang khoản vay sinh viên tại một trường cách nơi ở hàng trăm, thậm chí hàng nghìn dặm.
Người đàn ông không chỉ đối mặt nguy cơ hồ sơ tín dụng bị ảnh hưởng mà còn có thể bị yêu cầu trả một khoản vay ông chưa từng xin hoặc sử dụng.
Các cơ quan thực thi pháp luật Mỹ hiện đã triển khai điều tra quy mô lớn. Chiến dịch có sự tham gia của 26 văn phòng địa phương thuộc Cục Điều tra Liên bang (FBI), với hơn 40 vụ đang được điều tra và năm bị cáo đã bị truy tố hình sự.
Trong hoạt động hợp tác quốc tế, giới chức cũng thu giữ hơn 750.000 USD tiền mã hóa bị cho là liên quan hoạt động rửa tiền của mạng lưới tại Kenya.
Các công tố viên cho biết những người trung chuyển tiền tại Mỹ giúp chuyển khoản hỗ trợ bị chiếm đoạt ra nước ngoài. Một công ty du lịch quan sát động vật hoang dã tại thủ đô Nairobi của Kenya thậm chí bị cáo buộc được dùng làm bình phong cho việc chuyển tiền.
Ông McDonald tiết lộ Mỹ đã cử nhóm điều tra tới Kenya để tìm hiểu cách mạng lưới hoạt động tại đây.
Về nguyên nhân hoạt động gian lận quy mô lớn có thể kéo dài nhiều năm, Bộ Giáo dục Mỹ chỉ ra các lỗ hổng giám sát dưới thời chính quyền ông Joe Biden.
Thứ trưởng Bộ Giáo dục Nicholas Kent nói rằng sau khi chính quyền Tổng thống Donald Trump nhậm chức vào tháng 1 năm trước, họ phát hiện chính quyền tiền nhiệm gần như đã đóng toàn bộ biện pháp phát hiện gian lận, khiến hỗ trợ sinh viên liên bang trở thành mục tiêu của hành vi gian lận quy mô lớn.
Ông Kent cho biết tổng dư nợ cho sinh viên vay liên bang vào khoảng 1.700 tỷ USD. Ông ví việc đóng các cơ chế phát hiện gian lận với việc ngân hàng ngừng giám sát gian lận tài chính, và phê phán cách làm này.
Ông McDonald nói hoạt động gian lận có thể truy về năm 2021, còn cuộc điều tra liên bang được triển khai toàn diện từ tháng 4 năm nay.
Ông khẳng định cơ quan thực thi pháp luật Mỹ sẽ tiếp tục truy tìm và truy tố theo pháp luật, dù nghi phạm ở trong nước hay tận Kenya.
Nguồn: SecretChina, ngày 30/10/2026. Bản dịch đầy đủ nội dung chính theo quyền tái bản do chủ website xác nhận. Các nhận định về chính quyền tiền nhiệm là phát biểu của quan chức được bài nguồn dẫn lại.
Diễn biến mới: chiến dịch điều tra và các cáo buộc hình sự được Bộ Tư pháp công bố ngày 29/10, tiếp nối thông tin FinCEN phát hiện giao dịch đáng ngờ DKN.TV đã đăng. Không cộng số tiền của hai thông tin này thành một tổng thiệt hại.
Đối chiếu: thông cáo Bộ Tư pháp Mỹ ngày 29/10 xác nhận năm người bị buộc tội, hơn 40 vụ việc tại 26 văn phòng FBI và thu giữ hơn 750.000 USD tiền mã hóa. Theo thông cáo, việc buộc tội mới là cáo buộc; các bị cáo được suy đoán vô tội cho đến khi tòa chứng minh có tội vượt quá nghi ngờ hợp lý.