Bản dịch đầy đủ nội dung chính từ bài tổng hợp của phóng viên Lập Minh, SecretChina ngày 2/11/2026.
Đại diện Đài Loan tại Anh Diêu Kim Tường (姚金祥) gần đây gửi bài cho báo Daily Telegraph của Anh, lấy các sự việc như tàu Nga hoạt động tại vùng biển quanh Anh và tàu Trung Quốc bị nghi phá hoại cáp ngầm dưới biển Baltic làm ví dụ, cho rằng Trung Quốc và Nga đang thông qua những hoạt động trong vùng xám để thách thức các quy tắc quốc tế, đe dọa an ninh của các nước dân chủ. Ông kêu gọi Anh cùng các nước có quan điểm tương đồng tăng cường hợp tác, cùng ứng phó với các hành động cưỡng ép quân sự, giám sát và mở rộng hoạt động trên biển của ĐCSTQ quanh Đài Loan, bảo vệ tự do hàng hải và hòa bình khu vực.
Trong bài viết, ông Diêu chỉ ra rằng châu Âu những năm gần đây liên tiếp xảy ra các sự việc về an ninh trên biển, gồm tàu Nga nhiều lần xâm nhiễu vùng biển quanh Anh và di chuyển gần cáp ngầm. Năm 2024 cũng xảy ra vụ tàu có liên hệ với Trung Quốc bị nghi cố tình kéo lê neo, làm hỏng cáp quang dưới biển Baltic. Theo ông, những sự việc này có thể liên quan đến việc thu thập tình báo về hạ tầng thiết yếu, cho thấy hoạt động trong vùng xám đã trở thành thách thức an ninh chung của các nước dân chủ.
Ông cho rằng các hành động cưỡng ép trong vùng xám diễn ra dưới ngưỡng xung đột quân sự toàn diện, liên tục xâm phạm chủ quyền và thách thức giới hạn an ninh của các nước dân chủ, nhằm từng bước thay đổi trật tự quốc tế hiện có mà không gây chiến tranh trực tiếp. Nếu không được răn đe hiệu quả, những hành vi này có thể làm xói mòn hiện trạng trên biển và quy tắc quốc tế, tạo điều kiện để một số nước mở rộng lợi ích chiến lược.
Về tình hình quanh Đài Loan, ông Diêu nhận định việc ĐCSTQ phá vỡ các thông lệ hoạt động trên biển đặc biệt rõ rệt. Theo bài viết, ngày 11/10, sau lễ Quốc khánh Song Thập của Đài Loan, Trung Quốc lập tức thông báo tổ chức tập trận, tuyên bố mục đích là chống Đài Loan độc lập và sự can thiệp của các thế lực bên ngoài; ngày 12/10 tiến hành diễn tập bắn đạn thật. Ông cho rằng điều đó cho thấy Bắc Kinh không chấp nhận nền tự trị dân chủ của Đài Loan và tiếp tục gây sức ép bằng đe dọa quân sự.
Ông Diêu cho rằng việc không thông báo đầy đủ trước các cuộc tập trận vi phạm những quy tắc quốc tế liên quan được nêu trong các quy định của Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO), Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển (UNCLOS) và Công ước Hàng không dân dụng quốc tế; đồng thời gây gián đoạn giao thông hàng hải, hàng không quốc tế, ảnh hưởng đến an toàn đi lại của tàu thuyền và máy bay.
Ông nói thêm rằng các hoạt động tương tự không chỉ giới hạn quanh Đài Loan. Năm ngoái, tàu hải quân Trung Quốc từng diễn tập bắn đạn thật tại biển Tasman giữa Australia và New Zealand mà cũng không thông báo đầy đủ trước đó. Theo ông, điều này cho thấy Bắc Kinh đang tìm cách mở rộng ảnh hưởng tại Ấn Độ Dương–Thái Bình Dương và gây sức ép lên các nước lân cận như Nhật Bản, Philippines.
Ông Diêu cũng cảnh báo rằng những năm gần đây ĐCSTQ tìm cách mở rộng cái gọi là quyền thực thi pháp luật và quyền tài phán tại vùng biển phía đông Đài Loan, thông qua hoạt động trên biển để dần hình thành thế bao vây hòn đảo, triển khai cái gọi là chiến lược “trăn siết mồi”. Theo ông, mục tiêu là cắt đứt liên hệ giữa Đài Loan với bên ngoài khi có thể xảy ra xung đột quân sự, làm gia tăng khả năng phong tỏa và xâm nhập Đài Loan.
Ông nhấn mạnh rằng các hoạt động này không chỉ là mối đe dọa đối với Đài Loan mà còn liên quan đến an ninh và kinh tế toàn cầu. Theo ước tính được bài viết dẫn lại, nếu xảy ra chiến tranh tại eo biển Đài Loan, thiệt hại kinh tế toàn cầu có thể lên tới 10% GDP thế giới; đồng thời thế giới có thể chịu tác động do nguồn cung bán dẫn tiên tiến bị gián đoạn, với hậu quả khó lường.
Cuối cùng, ông Diêu kêu gọi cộng đồng quốc tế đáp trả mạnh mẽ hơn các hoạt động trong vùng xám của ĐCSTQ, không để Bắc Kinh và Moskva tiếp tục làm xói mòn luật pháp quốc tế cùng trật tự an ninh hiện có. Ông đề nghị Anh và các nước có quan điểm tương đồng tăng cường chia sẻ thông tin hàng hải, củng cố khả năng chống chịu chung, kiên định bảo vệ tự do hàng hải và nguyên tắc giải quyết tranh chấp bằng biện pháp hòa bình, tránh để biển trở thành công cụ để các quốc gia độc tài đe dọa an ninh các nước dân chủ.
Bài này ghi nhận lời kêu gọi hợp tác quốc tế của đại diện Đài Loan tại Anh. Về các diễn biến trên biển, xem bản tin trước về hoạt động hải cảnh ngày 30–31/10.
Tác giả nguồn: Lập Minh, SecretChina. Bài gốc.