Các chuyên gia kỹ thuật số và chống độc quyền cho biết vụ kiện chống Google lần này của Bộ Tư pháp Mỹ là rất chắc và cũng chẳng có gì đáng ngạc nhiên, trong khi Google phản bác đây là một ‘sai lầm sâu sắc’, theo The Epoch Times ngày 21/10.

Theo các chuyên gia, một vụ kiện mới của Bộ Tư pháp chống lại Google là rất đáng để theo đuổi, bởi nó đánh dấu vụ kiện chống độc quyền lớn nhất trong cả một thế hệ — có thể so sánh với vụ kiện chống lại Tập đoàn Microsoft vào năm 1998 và vụ kiện năm 1974 chống lại AT&T, dẫn đến sự tan rã của Bell System.

Đơn kiện, được nộp vào ngày 20/10 bởi Bộ Tư pháp (DOJ) và 11 tiểu bang, khẳng định Google của Tập đoàn Alphabet Inc. đã cố gắng duy trì vị thế của mình như một người gác cổng vào internet bằng cách sử dụng một số doanh nghiệp liên kết để chặn đứng các đối thủ cạnh tranh, để đảm bảo vị thế độc quyền của mình.

DOJ tuyên bố công ty sử dụng hàng tỷ đô la từ doanh thu quảng cáo của mình để trả cho các nhà cung cấp dịch vụ, trình duyệt, công ty điện thoại và các tổ chức khác để duy trì Google là công cụ tìm kiếm mặc định.

Hành động của DOJ đã nhận được sự ủng hộ của lưỡng đảng.

Vụ kiện này có cấu trúc tương tự như vụ kiện đối với Microsoft, và nó chắc chắn “có tiềm năng tương đương về mặt quy mô và tác động đối với luật chống độc quyền của Mỹ”, theo bà Rebecca Allensworth, một giáo sư luật tại Đại học Vanderbilt và một chuyên gia về chống độc quyền.

Vụ kiện có cùng lập luận cơ bản với vụ kiện Microsoft, rằng nền tảng thống trị này đang sử dụng các hợp đồng độc quyền và các phương tiện khác để khiến các đối thủ tránh xa người tiêu dùng, bà Allensworth nói, đồng thời bổ sung rằng đó là “một vụ kiện mạnh mẽ” có “khả năng thành công cao”.

“Đơn khiếu nại được dựa trên học thuyết chống độc quyền hiện tại, không yêu cầu áp dụng các lý thuyết mới về luật cạnh tranh”, bà nói với The Epoch Times.

Vụ kiện sẽ tập trung xoay quanh hai câu hỏi: Google có quyền lực độc quyền hay không, và liệu công ty này có thể đưa ra các lý lẽ bào chữa hợp lý đối với các hợp đồng độc quyền và các hoạt động kinh doanh khác mà DOJ cáo buộc là “hành vi xấu” hay không, bà Allensworth nói.

Khả năng Google có thể bị chia nhỏ thành các công ty con nếu thua kiện đã đang là một chủ đề gây chia rẽ giữa các chuyên gia chính sách và chống độc quyền. Vụ kiện cũng có thể mất nhiều năm để giải quyết.

“Tôi tin rằng Google thực sự đang nắm trong tay quyền lực độc quyền, nhưng sẽ có một cuộc chiến lớn xoay quanh nó”, bà Allensworth nói.

Ông Kent Walker, Giám đốc phụ trách các vấn đề toàn cầu của Google, đã bác bỏ tiền đề của vụ kiện, gọi đó là “sai lầm sâu sắc” và cho biết vụ kiện “sẽ mang lại lợi ích gì cho người tiêu dùng” trong một bài đăng trên blog ngày 20/10.

Năm ngoái, tiểu ban chống độc quyền của Hạ viện đã tiến hành điều tra Google, Apple, Amazon và Facebook để quyết định xem liệu có cần sửa đổi bộ luật chống độc quyền hàng thế kỷ nay của Mỹ hay không, hay thậm chí liệu các công ty có nên bị chia tách nhỏ ra do sở hữu sức mạnh thị trường quá lớn hay không. Ủy ban Thương mại Liên bang cũng đang xem xét một hoặc nhiều công ty khác.

Một nhóm đối tác gồm 50 tiểu bang và vùng lãnh thổ của Mỹ, do Công tố viên bang Texas Ken Paxton dẫn đầu, cũng đang xem xét các hoạt động của Google.

Dân biểu Jim Banks nói với The Epoch Times, “Giờ đây, chúng ta biết Big Tech hiềm khích như thế nào đối với nền kinh tế thị trường, các cuộc bầu cử công bằng và lối sống của người dân Mỹ”.

Ông Jim Banks cho biết Google là “lớn nhất, mạnh mẽ nhất và nguy hiểm nhất trong nhóm [Big Tech]”, ám chỉ những gã khổng lồ công nghệ Apple, Amazon và Facebook.

Ông nói: “DOJ đã đúng khi kiềm chế mối đe dọa số một đối với nền dân chủ Mỹ ngày nay”.

Matt Berman, người sáng lập và Giám đốc điều hành của Emerald Digital, một công ty tiếp thị kỹ thuật số, cho biết sự thống trị của Google quá lớn đến mức doanh nghiệp của ông “không có lựa chọn nào khác ngoài việc sử dụng các nền tảng của Google để cạnh tranh”.

“Khả năng hiển thị chính trên các nền tảng của Google là điều cần thiết cho các khách hàng tiếp thị của chúng tôi”, ông Berman nói với The Epoch Times. “Sự thống trị của Google trong lĩnh vực tìm kiếm tự nhiên (organic search) có nghĩa là khách hàng của chúng tôi phải cố gắng đạt được xếp hạng cao trong các kết quả tìm kiếm tự nhiên, chúng tôi phải khéo léo sử dụng quảng cáo trả phí cho mỗi lần nhấp chuột (pay-per-click) của Google, chúng tôi phải sử dụng Google My Business đúng cách, và danh sách kéo dài”.

Hiện tại, Google là “một cửa hàng bách hóa tổng hợp với khả năng nhắm mục tiêu đáng kinh ngạc”, ông Berman nói, đồng thời lưu ý rằng bất kỳ thay đổi nào đối với khả năng phân nhỏ Google sẽ mang đến những tác động mạnh mẽ — cả tích cực lẫn tiêu cực — đối với cách thức khách hàng của ông làm ăn kinh doanh. 

Tuy nhiên, chuyên gia về bảo vệ dữ liệu kỹ thuật số Ray Walsh tại ProPrivacy.com, hoàn toàn hoan nghênh các biện pháp chống lại Google, gọi đây là một “chiến thắng lớn cho người tiêu dùng và doanh nghiệp”.

Ông nói với The Epoch Times: “Đã đến lúc các nhà chức trách Hoa Kỳ sử dụng các quyền lực pháp lý sẵn có để thách thức các quyền lực độc quyền công khai mà các hãng Big Tech như Google đang triển khai thông qua các nền tảng của họ.

“Vị trí của Google như người gác cổng vào internet đã bóp nghẹt sự đổi mới internet, nó chặn đứng các cơ hội, nó đang đảm bảo rằng để bất kỳ công ty nào muốn xuất hiện trong các kết quả tìm kiếm sản phẩm, Google phải được chia bánh tương xứng”.

Ông Walsh chỉ ra rằng ở châu Âu, Google đã bị phạt nặng do các hoạt động chống cạnh tranh của mình.

Năm ngoái, Ủy ban châu Âu đã phạt công ty này khoảng 1,7 tỷ đô la với cáo buộc lạm dụng trong quảng cáo trực tuyến. Vụ kiện là án phạt chống độc quyền trị giá hàng tỷ đô la thứ ba mà Ủy ban châu Âu đã áp dụng với Google trong những năm qua.

Vụ kiện cũng cho rằng các thỏa thuận và hành vi mang tính độc quyền của Google “chiếm gần 90% tổng số truy vấn trên công cụ tìm kiếm nói chung ở Mỹ cũng như gần 95% truy vấn trên thiết bị di động”.

Adam Rizzieri, giám đốc tiếp thị tại Agency Partner Interactive, cho biết vụ kiện này “không có gì là ngạc nhiên đối với những người trong ngành của tôi”.

Google và các công ty công nghệ lớn khác đang giật dây nhiều nhà lập pháp Hoa Kỳ, và các hãng công nghệ này sẽ sử dụng mọi nguồn lực để duy trì hiện trạng, ông nói với The Epoch Times.

Trong khi đó, một số đã bác bỏ hoàn toàn tiền đề vụ kiện của DOJ.

“Hàm ý chính của vụ kiện chống độc quyền chống lại Google là coi công ty này là xấu xa. Tuy nhiên, tôi hoàn toàn không thấy vậy”, RJ Huebert, giám đốc điều hành của HBT Digital Consulting, nói với The Epoch Times qua email.

Huebert cho biết các doanh nghiệp nhỏ có thể hưởng lợi từ việc sử dụng quảng cáo của Google, điều này có thể giúp họ đạt được lợi thế trên thương trường. Ông cho biết ông coi Google là một nguồn tài nguyên hữu ích cho các cá nhân và doanh nghiệp và là nơi mà mọi thứ bạn cần biết đều nằm trong tầm tay bạn.

Ông nói: “Bạn không thể tìm thấy điều gì tốt hơn khả năng nhắm mục tiêu của Google Ads — bạn tiếp cận chính xác người mà bạn muốn khi họ đang trong tư thế tìm kiếm một cách chủ động”.