Nghị viện Hoa Kỳ nên ban hành luật đình chỉ quy chế kinh tế đặc biệt mà Hồng Kông đang được hưởng theo luật của Mỹ nếu Trung Quốc triển khai lực lượng nhằm dập tắt các cuộc biểu tình ở Đặc khu, một cơ quan tư vấn của chính phủ Mỹ đề xuất hôm thứ Năm (14/11).

Theo Reuters, Ủy ban Đánh giá An ninh và Kinh tế Mỹ (USCC), cơ quan giám sát mối an ninh quốc gia của mối quan hệ Mỹ – Trung, trong báo cáo thường niên đã đề xuất một loạt biện pháp cứng rắn với Trung Quốc.

Báo cáo nói rằng, với việc Bắc Kinh đang tìm cách xây dựng một quân đội “đẳng cấp thế giới” và cảnh báo rằng họ sẵn sàng hành động quân sự để bảo vệ lợi ích của mình, thì Washington “cần phải lên kế hoạch cho những tình huống xấu nhất, trong khi cố gắng đạt được những điều tốt nhất”.

Vào tháng 10, Hạ viện Hoa Kỳ đã thông qua các biện pháp bày tỏ sự ủng hộ đối với phong trào vì dân chủ đang diễn ra ở Hồng Kông, trong đó có Đạo luật Nhân quyền và Dân chủ Hồng Kông, cho phép chính phủ Hoa Kỳ hàng năm xem xét lại tư cách đặc quyền thương mại của Hồng Kông; và Đạo luật Bảo vệ Hồng Kông, theo đó các thiết bị kiểm soát đám đông sẽ bị cấm xuất khẩu đến Hồng Kông, nơi cảnh sát bị cáo buộc sử dụng vũ lực quá mức để dập tắt biểu tình.

Vào tháng 9, một ủy ban của Thượng viện đã phê chuẩn một biện pháp tương tự, nhưng nó chưa được lên lịch để biểu quyết trước toàn Nghị viện. Đây là điều bắt buộc trước khi luật có thể được đệ trình Tổng thống Donald Trump. Nhà Trắng vẫn chưa cho biết liệu tổng thống sẽ kí ban hành luật hay phủ quyết nó.

USCC kêu gọi Nghị viện Hoa Kỳ ban hành luật đình chỉ quy chế kinh tế đặc biệt mà Hồng Kông được hưởng theo luật của Mỹ nếu Trung Quốc triển khai quân đội hoặc lực lượng cảnh sát vũ trang để can thiệp vũ trang ở Hồng Kông. Báo cáo đề xuất Nghị viện chỉ đạo Bộ Ngoại giao xây dựng các tiêu chuẩn cụ thể để đo lường “mức độ tự trị cao” của các lãnh thổ được hưởng quyền tự trị ở Trung Quốc.

Báo cáo của USCC cũng tư vấn Lầu Năm Góc nên nghiên cứu một kế hoạch hành động 15 năm nhằm ngăn chặn bất kỳ nỗ lực nào của Bắc Kinh trong việc lấy lại Đài Loan bằng vũ lực, đồng thời kêu gọi chính quyền tăng cường trao đổi và huấn luyện quân sự với Đài Loan.

Phó Chủ tịch USCC, Robin Cleveland nói rằng: “Giống như các quốc gia tìm kiếm sự tự do khỏi gông cùm của hệ thống Xô Viết, chúng ta đang chứng kiến những khát vọng ở cả Hồng Kông và Đài Loan, trong đó yêu cầu của chúng tôi là xem xét lại các cam kết mà chúng ta đã thực hiện theo mô hình một quốc gia, hai chế độ”. 

USCC cho biết, mối quan hệ Mỹ – Trung đã xuống cấp nghiêm trọng trong năm vừa qua, chính quyền cả hai nước đều áp thuế trả đũa tương quan trong cuộc chiến thương mại.