Vừa qua, một video chia sẻ trên Internet được nhiều người chú ý quay cảnh một nữ học sinh tại huyện Lạc Nam tỉnh Thiểm Tây (Trung Quốc) bị 5 bạn gái khác vây đánh, nữ sinh này bị tổng cộng hơn 30 bạt tai, bị hành hạ kéo dài hơn tiếng đồng hồ. Tuy nhiên theo thông tin, 5 nữ sinh bạo hành này không bị truy cứu trách nhiệm vì chưa đủ tuổi thành niên, vụ việc chỉ được xử lý qua loa giao trách nhiệm cho người giám sát phải tích cực trong công tác quản lý học sinh.

Ở Trung Quốc ngày nay, những hành vi nhục mạ bạn bè xảy ra trong môi trường học đường như câu chuyện trên đang diễn ra ngày càng phổ biến: Ngày 12/5/2016, nữ sinh trường Vệ ở Côn Minh vì bị bạn học cầm gậy vây đánh đã nhảy lầu và bị thương nặng; Ngày 26/4/2016, một nữ học sinh 14 tuổi tại một trường học ở trấn Lão Hà Đầu huyện An Tân thành phố Bảo Định bị bạn vây đánh và quay video, 8 học sinh vây đánh đều ở tuổi chưa thành niên…

Nước Mỹ đặc biệt quan tâm đến vấn đề bạo lực học đường. Mỗi đầu năm học, các trường lại tổ chức những khóa bồi dưỡng giáo viên trong xử lý vấn đề này. Nhà trường cũng dạy cho học sinh hiểu những quy định liên quan nhằm phòng chống bạo lực học đường. Trong công tác bảo vệ thanh thiếu niên, người Mỹ có luật quản giáo nghiêm khắc. Ví dụ tiêu biểu như vụ án sỉ nhục hành hạ bạn học vào đầu năm nay, trong đó có 3 du học sinh Trung Quốc đã bắt cóc và làm nhục một du học sinh Trung Quốc khác, sau đó cả ba du học sinh này lần lượt phải chịu án tù 13, 10 và 6 năm, sau khi mãn hạn tù sẽ bị trục xuất khỏi nước Mỹ.

Tại Nhật Bản, ngành Giáo dục cũng thực hiện bỗi dưỡng kiến thức và kỹ năng cho giáo viên xử lý bạo lực học đường, tăng cường năng lực tư vấn viên của trường và số người làm bảo vệ, thành lập tổ điều tra, thường xuyên nhắc nhở những giáo viên lơ là hoặc dung túng tình trạng bạo lực học đường.

Tại Trung Quốc, vấn nạn này  chưa được nhận thức thấu đáo (cả về lập pháp và chấp pháp), coi như đây chỉ là phút nông nổi của trẻ con nên chỉ giáo dục nhắc nhở chứ không trừng phạt nghiêm khắc, không xử lý hình sự đối tượng bạo lực chưa thành niên, vì thế những đối tượng này sẵn sàng hành xử thô bạo với người khác bất chấp hậu quả, vấn đề không phải những đối tượng này không hiểu biết pháp luật, mà chúng hiểu pháp luật luôn nhẹ tay với chúng.

Một đối tượng từng hành hung người khác cho biết, phải biết cách đánh để không làm to chuyện, nếu chỉ cho vài bạt tai hay đá vào chân thì cảnh sát không mấy khi quan tâm, còn phụ huynh thì cùng lắm là đến trường xin lỗi, làm kiểm điểm. Nhưng đối với những người bị hại chưa thành niên, những tổn thương về mặt tâm lý sẽ ám ảnh họ cả đời, thậm chí có trẻ còn có ý định muốn tự sát.

Do nhà trường quản chế không đủ mạnh dẫn đến bạo lực học đường gia tăng gây chú ý rộng rãi trong xã hội. Nhà trường vì nghĩ chuyện danh dự của học sinh nên chỉ xử lý nhẹ theo kiểu “việc lớn hóa nhỏ, việc nhỏ hóa không”, hệ quả là những học sinh yếu thế tiếp tục bị ức hiếp kéo dài.

Kinh tế Trung Quốc đang phát triển nhanh, nhưng chất lượng cuộc sống thì đi theo chiều ngược lại. Đất nước Trung Quốc từ năm 1949 đã trải qua nhiều cuộc thanh trừng trong các phong trào chính trị, khiến nhiều giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp không còn cơ hội phát triển, những lời dạy chí tình như “việc mình không muốn chớ làm cho người” không mấy người còn quan tâm, thay vào đó là những quan niệm kiểu như “người không vì mình, trời tru đất diệt”.

Với quan niệm sống như vậy, người chỉ còn biết vì mình, vì đồng tiền mà bất chấp tất cả. Thái độ này là mảnh đất nuôi dưỡng cái ác nảy mầm phát triển. Những đứa trẻ lớn lên trong môi trường xấu như thế thì hệ quả tất nhiên là bạo lực học đường phải gia tăng.

Bạo lực học đường là vấn đề xã hội rất nghiêm trọng, muốn thay đổi nó không thể chỉ dựa vào gia đình, nhà trường và pháp luật. Chỉ khi nào nền văn hóa truyền thống với những giá trị nhân, nghĩa, lễ, trí, tín bám sâu trong toàn xã hội, giúp lòng người biết hướng thiện hơn hướng tiền bạc, biết lấy sự tôn trọng và lòng yêu thương người khác làm tiêu chuẩn sống thì mới mong giảm được tình trạng bạo lực học đường.

Theo Kỷ Hồng Phi, Đại Kỷ Nguyên tiếng Trung
Osla dịch

Xem thêm:

CLIP HAY