Tóm tắt bài viết

  • Nhật Bản: Ủng hộ Liên minh Hoa Kỳ - Anh - Pháp trong mục tiêu đảm bảo các loại vũ khí hóa học không được phép sử dụng
  • Úc: "Gửi một thông điệp rõ ràng tới chế độ Assad và các nước ủng hộ, bao gồm Nga và Iran: sử dụng vũ khí hóa học sẽ không được dung thứ".
  • Liên minh Anh, Pháp, Mỹ tấn công các mục tiêu xác định là các cơ sở sản xuất và tàng trữ vũ khí hóa học tại Syria.
  • Báo cáo của Liên Hợp Quốc cho thấy các nguồn cung nguyên liệu đầu vào từ Triều Tiên cho chế độ Assad - những nguyên liệu này có thể đã được sử dụng sản xuất vũ khí hóa học.

 

Cuộc tấn công quân sự chống lại các cơ sở vũ khí hóa học tại Syria bởi liên minh Anh, Pháp, Mỹ vào đêm thứ Sáu (13/4) và rạng sáng thứ Bảy (14/4) đã đưa ra những phản hồi khác nhau từ các chính phủ. Cuộc tấn công chế độ Assad sẽ tạo ảnh hưởng không nhỏ tới các cuộc hội đàm phi hạt nhân Triều Tiên, theo Nikkei.

Nhật Bản

Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe đã cho biết chính phủ Nhật Bản “ủng hộ quyết tâm của liên minh Hoa Kỳ, Anh, Pháp [nhằm đảm bảo] rằng sự gia tăng và sử dụng các loại vũ khí hóa học sẽ không bao giờ được phép”. Ông cũng bày tỏ dự định sẽ thảo luận tình hình tại Syria và Trung Đông với Tổng thống Mỹ Donald Trump khi cả hai cùng hội đàm tại Florida vào thứ Ba (17/4) và thứ Tư (18/4).

“Các mối đe dọa của vũ khí hạt nhân, vũ khí sinh học và vũ khí hóa học đang trở nên càng ngày càng lớn tại Đông Á”, ông Abe nói

Úc

Thủ tướng Úc Malcolm Turnbull, trong một tuyên bố chung với các Bộ trưởng Ngoại giao và Bộ trưởng Quốc phòng, cho biết: “Cuộc tấn công gửi một thông điệp rõ ràng tới chế độ Assad và các nước ủng hộ, bao gồm Nga và Iran: Sử dụng vũ khí hóa học sẽ không được dung thứ”.

Trung Quốc

Trái lại, Bắc Kinh chỉ trích cuộc tấn công, tuyên bố rằng Liên minh đã vi phạm các nguyên tắc quốc tế.

Indonesia

Indonesia, quốc gia Hồi giáo lớn nhất thế giới, duy trì lập trường trung lập, nhưng lên án việc sử dụng vũ khí hóa học. Thông cáo của Bộ Ngoại giao Indonesia hôm thứ Bảy (14/4) viết: “Tuyên bố lên án mạnh mẽ việc sử dụng vũ khí hóa học tại Syria bởi bất kỳ bên nào. Indonesia cũng yêu cầu tất cả các bên duy trì an ninh và sự an toàn của xã hội công dân, đặc biệt là phụ nữ và trẻ em”.

Liên minh Anh, Pháp, Mỹ tấn công các cơ sở vũ khí hóa học đã xác định tại Syria

Trước đó, cuối ngày thứ Sáu (13/4 theo giờ Mỹ) Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ra lệnh tấn công các mục tiêu vũ khí hóa học tại Syria của chế độ Tổng thống Bashar al-Assad. Pháp và Anh đã tham gia với Hoa Kỳ trong một hoạt động phối hợp nhằm vào 3 cơ sở liên quan tới vũ khí hóa học của Syria.

“Mục đích cho hành động của chúng ta đêm nay nhằm tạo ra sự ngăn chặn mạnh mẽ đối với việc sản xuất, lan truyền và sử dụng vũ khí hóa học”, Tổng thống Mỹ đã tuyên bố trên một kênh truyền hình. Sau đó, vào ngày thứ Bảy, ông đã đăng tải trên Twitter rằng “Cuộc tấn công đã thực hiện hoàn hảo” và tuyên bố: “Nhiệm vụ đã hoàn thành”. 

Thông điệp tới Triều Tiên

Nhiều nhà quan sát đã thực sự chuyển chú ý tới những ảnh hưởng lan tỏa ngầm tới tình hình liên quan tới Triều Tiên

Tổng thống Trump dự định gặp lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong Un vào tháng 5 hoặc đầu tháng 6

“Cuộc tấn công có thể gây áp lực tới Triều Tiên vì Hoa Kỳ cho thấy họ có thể sử dụng nhiều phương án quân sự, nhưng giới hạn là tên lửa đạn đạo”, theo ông Shin Beom-chul – nhà nghiên cứu cao cấp tại Viện Nghiên cứu Chính sách châu á tại Seoul. “Quyết định trước hội nghị thượng đỉnh Triều Tiên – Hoa Kỳ sẽ thúc đẩy sức mạnh đàm phán của Washington”.

Giám đốc Viện Nghiên cứu châu Á tại Đại học Temple (Nhật Bản), ông Robert Dujarric cho rằng sự tham gia của Mỹ tại Trung Đông cho thấy “Điều này có nghĩa lực lượng của Mỹ cũng sẵn sàng tại châu Á”.

Nga

Cuộc không kích các cơ sở sản xuất vũ khí hóa học tại Syria đã gặp phản ứng dữ dội của Nga, với yêu cầu tổ chức một cuộc họp khẩn cấp của Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc nhằm đưa ra đề xuất lên án “hành động của Mỹ và đồng minh”, tuy nhiên đề xuất này chỉ có 2 nước khác ủng hộ, gồm Trung Quốc và Bolivia.

Quan hệ Nga – Mỹ 

Hôm thứ Bảy (14/4), Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Bản Itsunori Onodera lên tiếng bày tỏ lo ngại về căng thẳng leo thang giữa Washington và Moscow – mối quan hệ xấu đi giữa 2 nước sẽ có thể ảnh hưởng tới tình hình tại Triều Tiên – theo Kyodo News.

Báo cáo của Liên Hợp Quốc về mối liên quan của Bình Nhưỡng và chế độ Assad

Bình Nhưỡng cũng có thể dưới sự giám sát của cộng đồng quốc tế do mối liên quan của họ tới chương trình vũ khí hóa học của Syria.

Tờ Nikkei cho hay nhiều nhà lập pháp Mỹ đã được cảnh báo bởi các báo cáo của Liên Hợp Quốc vào tháng 2. Báo cáo cho thấy Triều Tiên đã cung cấp các nguồn nguyên liệu đầu vào cho chế độ Tổng thống Assad – có thể đã được sử dụng sản xuất vũ khí hóa học – ít nhất 40 lần trong giai đoạn 2012-2017.

Trong một lá thư ghi ngày 12/4, các thượng nghị sỹ Hoa Kỳ đã bày tỏ “sự quan tâm sâu sắc” tới báo cáo của Liên Hợp Quốc, theo đó “trừng phạt Triều Tiên sẽ phơi bày sự liên quan của Nga và Trung Quốc”, và thúc giục chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump hành động nhanh chóng để đáp lại việc sử dụng vũ khí hóa học của chính quyền tổng thống Assad, theo Nikkei.

Triệu Hằng