Tờ báo tài chính Hà Lan “Het Financieele Dagblad” cho biết hôm 11/4, các nhân viên Trung Quốc ăn cắp bí mật thương mại của nhà sản xuất chip Hà Lan ASML, Reuters đưa tin.

Theo điều tra của Het Financieele Dagblad, các điệp viên Trung Quốc đã đánh cắp bí mật thương mại máy khắc quang (mask aligner – công nghệ khắc hình và tạo linh kiện) của ASML – nhà sản xuất chip lớn nhất Hà Lan và thế giới. Vụ đánh cắp đã khiến ASML tổn thất hàng trăm triệu đô la, đây là vụ gián điệp lớn nhất trong lịch sử các công ty Hà Lan.

Báo cáo nói rằng, những “gián điệp Trung Quốc” này là nhân viên nghiên cứu và phát triển cấp cao của công ty, họ có quyền truy cập vào mạng lưới nội bộ của chi nhánh ASML San Jose tại Hoa Kỳ.

Họ đã lợi dụng chức vụ của mình đánh cắp mã nguồn, phần mềm, chiến lược định giá của công ty, và hướng dẫn sử dụng thiết bị máy khắc quang chỉ được lưu hành nội bộ, và chuyển tất cả thông tin có được cho đối thủ cạnh tranh XTAL – một công ty có mối liên hệ với Trung Quốc.

Hình ảnh mô phỏng nhân viên Trung Quốc truy cập tài liệu bí mật chuyển cho đối thủ cạnh tranh của ASML. (Ảnh: NTD).

Một số nhân viên cũ của ASML ở thung lũng Silicon Hoa Kỳ đã thành lập XTAL vào năm 2014, và công ty mẹ của XTAL là Công ty TNHH Công nghệ Vi điện tử Tinh Nguyên Đông Phương của Trung Quốc.

Một năm sau, XTAL đã thành công trong việc “chiếm đoạt” các khách hàng lớn của ASML, bao gồm Samsung của Hàn Quốc.

Vào tháng 11/2018, ASML đã kiện XTAL ra tòa với lý do “chiếm dụng bí mật thương mại”. Tòa án phán quyết XTAL phải bồi thường cho ASML số tiền 233 triệu USD (hơn 5400 tỷ đồng). Một tháng sau, XTAL nộp đơn xin phá sản.

Phán quyết trước đó không hề thu hút sự quan tâm chú ý của công chúng, và chính ASML cũng cho biết, họ không tìm thấy chuyện này có mối quan hệ gì với chính phủ Trung Quốc. Tuy nhiên, Het Financieele Dagblad nói rằng, theo nghiên cứu của họ cho thấy, công ty mẹ ở Trung Quốc của XTAL có mối liên hệ với Bộ Khoa học Công nghệ Trung Quốc.

ASML là công ty đứng đầu ngành bán dẫn thế giới. (Ảnh: Shutterstock)

Theo một báo cáo bí mật của Tinh Nguyên Đông Phương, Bộ Khoa học Công nghệ Trung Quốc đã hỗ trợ kinh phí một dự án của XTAL, dự án có tôn chỉ “củng cố vị thế của công nghệ bán dẫn Wafer của Trung Quốc trên thị trường Wafer quốc tế”.

Đài NOS tại Hà Lan đưa tin, chính quyền Trung Quốc thường dùng thủ đoạn mua chuộc các nhân viên người Trung Quốc làm việc tại các công ty phương Tây để đánh cắp bí mật công nghệ và quyền sở hữu trí tuệ được thế giới tự do bảo hộ. Điển hình là các giáo sư khoa học kỹ thuật trong chương trình “Kế hoạch nghìn nhân tài” của Bắc Kinh.

Kỹ sư Đặng Tiểu Thanh (Deng Xiaoqing) của tập đoàn General Electric Hoa Kỳ, đã bị Cục Điều tra Liên bang (FBI) bắt giữ vì bị cáo buộc liên quan đến đánh cắp tài liệu số cơ mật, và cung cấp cho đối thủ cạnh tranh của General Electric ở Trung Quốc vào ngày ngày 1/8/2018.

ASML có trụ sở chính tại Veldhoven, Hà Lan, là công ty cung cấp hệ thống khắc bán dẫn lớn nhất thế giới, 10 công ty sản xuất sản phẩm bán dẫn lớn trên thế giới đều là khách hàng của ASML.

ASML cũng đã có mặt trên thị trường chứng khoán châu Âu và NASDAQ của Mỹ, hiện có khoảng hơn 20 nghìn nhân viên.

Sau vụ đánh cắp bí mật thương mại, ASML cho biết người Trung Quốc sẽ gặp một số khó khăn khi tham gia làm việc trong một số phòng ban và công việc của công ty. 

Vân Du