Ở Cuba hiện nay, kiếm đủ tiền để trang trải cho các nhu yếu phẩm cơ bản cho bản thân và gia đình đã ngày càng trở nên khó khăn, khi mà Venezuela đã cắt giảm các chuyến tàu chở dầu. Hiện nay người dân Cuba đã tạo một phong trào trên mạng xã hội lên tiếng về tình cảnh của họ hiện tại, theo DW.

Trang tin DW mô tả lại một cảnh tượng ở Cuba, về một người phụ nữ đứng trên ban công khi cô phát hiện thấy một chiếc xe tải chở hàng đông lạnh cung cấp hàng hóa cho cửa hàng nơi góc phố, thì cô không bỏ lỡ dịp mà la lên: “Maricusa, gà đã đến”. Vài phút sau, khu phố vỡ òa với những người dân trong tay cầm túi chạy tới cửa hàng nhỏ không có thịt đã 3 tuần. Tuy nhiên, họ sẽ chờ ở đó khoảng 3 giờ nữa để hàng hóa được dỡ xuống và mỗi người chỉ được mua 2 gói.

Cũng theo DW, đây có thể là một cảnh tượng từ Havana, Santiago de Cuba, Camaguey hoặc bất kỳ thị trấn nào trên hòn đảo này. Tình trạng thiếu lương thực trở nên tồi tệ trong vài tháng qua đã khiến cuộc sống thường ngày trở nên càng phức tạp hơn đối với 11 triệu người dân ở nơi đây.

Phong trào LaColaChallenge trên mạng xã hội Twitter với những người dùng đăng tải những thực tế cuộc sống của họ trong việc mua thực phẩm theo khẩu phần. (Ảnh chụp màn hình)

Trước đây, người dân ở đâu hầu như không tránh khỏi một chu trình chung, đó là kiếm tiền mua thực phẩm, đợi hàng giờ tại trạm xe buýt, và len lỏi vào chợ đen để mua một số sản phẩm. Nhưng hiện nay, lượng thời gian cần thiết để có được thực phẩm đã tăng lên gấp 3 lần, và những khó khăn trong việc tìm cái ăn đã tăng gấp 10 lần.

Ban đầu là thiếu thốn nguyên liệu bột, dẫn tới vào cuối năm 2018, việc mua bánh mì hoặc bánh quy vô cùng khó khăn.

Vào khoảng Giáng sinh, tiếp tục cảnh báo sự thiếu hụt, giá thịt lợn, một chỉ số mang tính biểu tượng Dow Jones của nền kinh tế nội địa Cuba đã tăng vọt, và vào tháng trước, nó đã đạt tới 70 peso Cube (CUP) cho mỗi pound sản phẩm, mức giá này bằng với mức lương trung bình 2 ngày đối với một người lao động làm việc ở mức chuyên nghiệp ở Cuba.

(Ảnh: infobae)

Ở Cuba, gà và các món ăn đặc trưng như picadillo được làm bằng thịt xay, và hamburger lẫn xúc xích đều tăng giá. Xúc xích là một món ăn thường xuyên cho hàng trăm ngàn gia đình ở nước này trong nhiều năm, kể từ khi chỉ với ít nhất hơn 1 euro người ta có thể mua một gói 10 chiếc xúc xích, và mức độ so sánh này cho người ta thấy được giá trị của đồng tiền. 

Chính phủ Cuba đã quy kết sự thiếu hụt thực phẩm là do những vấn đề đối với các nhà cung cấp quốc tế, tình trạng nghèo nàn của nghành công nghiệp xay xát nhà nước nơi chế biến lúa mì nhập khẩu, và đổ lỗi cho những đầu nậu khiến người dân khó có đủ hàng hóa để dùng hơn. Nó đã tránh sử dụng từ “khủng hoảng” và cũng đã kiểm duyệt sử dụng thuật ngữ “thời kỳ đặc biệt” (Special Period) của phương tiện truyền thông quốc gia – từ dùng để nói tránh đi thảm họa kinh tế theo sau sự tan rã của mô hình xã hội chủ nghĩa vào những năm 1990 đã được biết đến.

Các nhà kinh tế và phân tích đã đồng ý rằng, nguyên nhân thực sự là Venezuela đã cắt giảm đáng kể các chuyến hàng chở dầu đến đảo. Havana từng bán lại một phần dầu đó trên thị trường quốc tế để lấy tiền mặt, điều đó có nghĩa một nền kinh tế có năng suất thấp và bộ máy nhà nước quá cồng kềnh không hiệu quả và gây tốn kém để duy trì bộ máy đó.

(Ảnh: DW)

Phong trào #LaColaChallenge

Trong khi nhiều người dự đoán hoàn cảnh khó khăn sẽ thúc giục chính quyền của Tổng thống Miguel Diaz-Canel thúc đẩy mở cửa khu vực tư nhân, nới lỏng kiểm soát nhà nước, giảm thuế để thúc đẩy tinh thần kinh doanh và thay đổi các quy tắc hải quan hà khắc trở nên linh hoạt hơn, thì chính phủ đã đi theo một hướng khác”. Nó đã chuyển sang khẩu phần nhiều mặt hàng thực phẩm mà cho tới gần đây chúng đã có thể tự do hơn trước. Theo DW, những biện pháp này đã đánh thức bóng ma của một dân tộc bị tổn thương bởi những trải nghiệm của hai thập niên trước.

(Ảnh chụp màn hình)

Một phản ứng dữ dội từ phía người dân là không thể tránh khỏi, lần này được thúc đẩy bởi các công nghệ mới cho phép người Cuba đưa tin về chất lượng cuộc sống ngày càng tồi tệ của họ.

Đó là một thử thách độc đáo của người dân Cuba trên phương tiện truyền thông xã hội, họ sử dụng hashtag #LaColaChallenge (#TheQueueChallenge), những cư dân mạng đã lan truyền thông điệp này tràn ngập Facebook và Twitter, với những bằng chứng cá nhân của họ về tình trạng chờ đợi thực phẩm, sự hỗn loạn trong khi mua sắm và những khách hàng giận dữ bởi phải chờ bên ngoài cửa hàng hàng giờ liền.

Trong khi thực phẩm khan hiếm và đắt đỏ, sự phản ứng của người dân Cuba trở thành “nguồn cung” đủ mạnh để biến thành áp lực công cộng.

Thành Minh