Trong bối cảnh Tây Tạng lo ngại việc Đạt Lai Lạt Ma 84 tuổi sắp qua đời, Mỹ tìm cách đặt một làn ranh đỏ chống lại việc Trung Quốc chọn người kế vị. Bắc Kinh sẽ phải đối mặt với sự phản đối của cộng đồng quốc tế nếu cố can thiệp quá trình luân hồi chuyển kiếp. 

Đại Lai Lạt Ma thứ 14 hiện đã chững lại những chuyến đi không ngừng của ông. Đầu năm nay, ông nhập viện vì nhiễm trùng ngực, dù không có dấu hiệu nào cho thấy ông gặp vấn đề nghiêm trọng về sức khỏe.

AFP cho hay, các nhà hoạt động Tây Tạng và Bắc Kinh đều nhận thức sâu sắc rằng cái chết của ông sẽ đánh dấu một thất vọng lớn trong nỗ lực giành quyền tự trị nhiều hơn cho vùng Hy Mã Lạp Sơn (Himalaya).

Trong 9 năm nay, Trung Quốc không tổ chức đàm phán với các đại diện của Đạt Lai Lạt Ma và ngày càng ám chỉ việc họ sẽ chỉ định người kế tục, người mà Bắc Kinh cho rằng sẽ ủng hộ sự cai trị Tây Tạng bằng những nguyên tắc độc đoán.

videoinfo__video3.dkn.tv||855b4b0ff__

Quốc hội Mỹ đang xem xét một dự luật kêu gọi trừng phạt bất kỳ quan chức Trung Quốc nào gây trở ngại phong tục kế vị của Phật giáo Tây Tạng. Hôm thứ Tư (18/9), nhà ngoại giao David Stilwell phụ trách các vấn đề Đông Á, cam kết trước Quốc hội Mỹ tiếp tục duy trì sức ép ủng hộ quyền tự trị của người Tây Tạng.

Ông Stilwell nói: “Đáng lo ngại và thật trớ trêu, đảng tiếp tục khẳng định vai trò của họ trong quá trình Đạt Lai Lạt Ma tái sinh, thậm chí Chủ tịch Tập kêu gọi đảng viên duy trì không lay chuyển vô thần Marxist”.

Nhà ngoại giao Mỹ nói tiếp: “Chúng tôi tin rằng, người Tây Tạng, giống như tất cả các cộng đồng đức tin, được thực hành tín ngưỡng một cách tự do và lựa chọn nhà lãnh đạo của họ mà không bị cản trở”.

Theo truyền thống, các nhà sư Tây Tạng chọn Đạt Lai Lạt Ma thông qua một nghi thức có thể mất nhiều năm, một nhóm nay đây mai đó tìm kiếm những dấu hiệu nhận biết về một bé trai do lãnh đạo tinh thần cuối cùng chuyển kiếp. Đạt Lai Lạt Ma thứ 14 sống lưu vong ở Ấn Độ sau khi chạy trốn một cuộc nổi dậy ở Tây Tạng bị dập tắt vào năm 1959. Ông đã gợi ý ông có thể chuyển kiếp trong khi ông còn sống, hoặc tái sinh trong hình hài của một phụ nữ, hoặc thậm chí ông sẽ là Đạt Lai Lạt Ma cuối cùng. 

videoinfo__video3.dkn.tv||29d1b41b6__

Ông Matteo Mecacci, Chủ tịch nhóm Chiến dịch Quốc tế vì Tây Tạng (The International Campaign for Tibet), có trụ sở tại Washington, ủng hộ Đạt Lai Lạt Ma, nói rằng, dự luật đệ trình Quốc hội Mỹ sẽ gửi một thông điệp rõ ràng cho cả Trung Quốc và Tây Tạng. Dự luật do thành viên Hạ viện đảng Dân chủ Jim McGovern đề xuất, ngăn Trung Quốc mở các lãnh sự quán mới ở Mỹ cho đến khi Washington được mở một tòa công sứ ở thủ đô Lhasa của Tây Tạng.

Ông Mecacci, cựu thành viên Nghị viện Italy, nói rằng luật Mỹ sẽ tác động đến những người ra quyết định ở châu Âu và châu Á, ông cảnh báo về hiệu ứng quốc tế nếu Trung Quốc dựng lên một Đạt Lai Lạt Ma phục tùng Bắc Kinh.

Thủ tướng Tây tạng lưu vong Lobsang Sangay cho biết, mục tiêu của Bắc Kinh là “biến Tây Tạng thành lãnh thổ Trung Quốc và biến người Tây Tạng thành người Trung Quốc”.

Một số nhà quan sát dự kiến tình huống năm 1995 lặp lại, Trung Quốc chọn Ban thiền Lạt Ma (Panchen Lama) của riêng họ và giam giữ một em bé 6 tuổi được xác định là người kế tục Ban thiền Lạt Ma đã khuất, cậu bé được mệnh danh là tù nhân chính trị trẻ nhất thế giới.

videoinfo__video3.dkn.tv||96a590dd9__