Mỹ đã chỉ đích danh Viện Khổng Tử tại Mỹ là “phái bộ nước ngoài” (tương đương đại sứ quán tại nước ngoài) của chính quyền Bắc Kinh, và nhấn mạnh việc đảm bảo sinh viên Mỹ có thể học tiếng Trung và văn hóa Trung Quốc tại các cơ sở này mà không chịu sự tuyên truyền và thao túng của ĐCSTQ.

Tuyên bố này được đưa ra trong thông cáo báo chí đăng trên trang web Bộ Ngoại giao Mỹ hôm thứ Năm (13/8). Trong thông cáo, Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo cho biết trong bốn thập kỷ qua, người dân Trung Quốc đã có thể hòa nhập vào xã hội Mỹ một cách tự do và cởi mở, nhưng đã từ chối cấp cơ hội tương tự cho người Mỹ và những người nước ngoài khác ở Trung Quốc. Chính vì thế bây giờ chính quyền Trump sẽ tìm kiếm một chính sách ngoại giao chú trọng sự công bằng và có đi có lại với Trung Quốc.

Hoạt động bên trong Viện Khổng Tử tại Trường cao đẳng Cộng đồng Denver, bang Colorado (Mỹ) (ảnh chụp màn hình/kyr news).

Ông Pompeo nhận định Bắc Kinh đã lợi dụng các đặc điểm tự do và cởi mở của xã hội Mỹ để thâm nhập, lan truyền sức ảnh hưởng của nó thông qua các Viện Khổng Tử. Thông cáo báo chí có đoạn: 

“Ngoài ra, Trung Quốc (ĐCSTQ) đã lợi dụng sự cởi mở của Hoa Kỳ để thực hiện các nỗ lực tuyên truyền trên quy mô lớn và gây ảnh hưởng tại Hoa Kỳ”.

“Hôm nay, Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ chính thức chỉ định Viện Khổng Tử tại MỸ (CIUS) là phái bộ nước ngoài của Trung Quốc, để nhìn nhận CIUS theo đúng bản chất của nó: một thực thể nhằm thúc đẩy các chiến dịch tuyên truyền và gây ảnh hưởng ác tính trên toàn cầu của Bắc Kinh đối với môi trường giáo dục ở mọi cấp độ ở Mỹ … Viện Khổng Tử được tài trợ bởi cơ quan tuyên truyền và gây ảnh hưởng toàn cầu của chính quyền Bắc Kinh”.

Theo trang web của Trung tâm Viện Khổng Tử Hoa Kỳ, trung tâm này quảng bá mạng lưới các Viện Khổng Tử trên khắp nước Mỹ, cung cấp các khóa học văn hóa và giáo dục tại các Viện Khổng Tử.

Bên trong một cơ sở Viện Khổng Tử tại Thụy Điển (ảnh chụp màn hình Twitter).

Ông Pompeo cho biết, quyết định này của chính phủ Mỹ nhằm một mục đích rất đơn giản: đảm bảo các nhà giáo dục và quản lý tại các trường học ở Mỹ nhận thức được việc Viện Khổng Tử nằm dưới sự kiểm soát của ĐCSTQ, và việc liệu họ có nên duy trì những chương trình được Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) hậu thuẫn này hay không, và nếu có thì nên tiến hành dưới hình thức như thế nào. Vị ngoại trưởng cũng cho biết các trường đại học trên khắp nước Mỹ và trên toàn cầu đang xem xét chương trình giảng dạy của các Viện Khổng Tử và phạm vi ảnh hưởng của Bắc Kinh trong hệ thống giáo dục của họ. 

“Mỹ muốn đảm bảo sinh viên tại các trường đại học Mỹ có thể học tiếng Trung và nền văn hóa Trung Quốc, không có sự thao túng của ĐCSTQ và các đại diện của nó”, thông cáo báo chí cho biết trong đoạn cuối. 

Theo Đạo luật Phái bộ Nước ngoài năm 1982 (FMA), các tổ chức được chỉ định là “phái bộ nước ngoài” sẽ cần cung cấp cho Bộ Ngoại giao Mỹ danh sách thông tin nhân viên của họ, bao gồm tên, tuổi, địa chỉ nhà đồng thời cập nhật danh sách này thường xuyên. Các cơ quan này cũng phải được Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ chấp thuận để mua hoặc thuê bất kỳ bất động sản nào ở Mỹ.

Từ lâu, Nghị viện Mỹ và các cơ quan giám sát giáo dục đại học tại nước này đã khẳng định các Viện Khổng Tử là một kênh quan trọng để Bắc Kinh thúc đẩy tuyên truyền của Đảng Cộng sản và truyền bá lịch sử Trung Quốc bị bóp méo theo hướng có lợi cho chính quyền Bắc Kinh.

Năm ngoái, Ủy ban Các vấn đề Chính phủ và An ninh Nội địa của Thượng viện Mỹ đã công bố một báo cáo tiết lộ ĐCSTQ đã chi gần 200 triệu USD cho cái gọi là cơ sở giáo dục “Viện Khổng Tử” này. Sự tồn tại của các Viện Khổng Tử là một phần trong chiến lược dài hạn của ĐCSTQ.

Các cuộc điều tra của Thượng viện và Liên bang cũng phát hiện các giáo viên Trung Quốc làm việc tại Viện Khổng Tử đã ký hợp đồng với chính quyền ĐCSTQ, cam kết không làm tổn hại đến lợi ích quốc gia. Những ràng buộc này cố gắng áp đặt các lớp kiểm duyệt của ĐCSTQ đối với các ngôn luận mang tính chính trị và ngăn mọi người thảo luận về các chủ đề nhạy cảm về mặt chính trị.

Thượng nghị sĩ Đảng Cộng hòa Marco Rubio từ bang Florida đã nhiều lần thúc giục các trường học tại bang này đóng cửa các Viện Khổng Tử. Rubio tuyên bố Viện Khổng Tử là “một kế hoạch do chính phủ Trung Quốc điều hành nhằm lợi dụng việc giảng dạy văn hóa và ngôn ngữ Trung Quốc như một công cụ mở rộng sức ảnh hưởng chính trị của mình”.

Tổ chức National Association of Scholars (Hiệp hội Học giả Quốc gia Hoa Kỳ), một tổ chức vận động giáo dục, gần đây tiết lộ rằng, tính đến ngày 30/6, có 75 Viện Khổng Tử ở Mỹ, bao gồm ở Đại học Stanford. Trong số này, 45 đã đóng cửa hoặc đang trong quá trình đóng cửa.

Từ Khóa: