Hoa Kỳ và Đức đã đề xuất lập hai bộ tư lệnh liên minh mới của NATO nhằm ngăn chặn Nga, các nhà ngoại giao và các quan chức cho biết trong một chương trình ủng hộ việc xây dựng quân đội liên minh đã có tiếng vang từ thời Chiến tranh Lạnh, theo Reuters.

Đây là một phần phản ứng của NATO đối với việc Nga sáp nhập Crimea năm 2014. Các đồng minh đang cân nhắc kế hoạch và chiến lược của Bắc Đại Tây Dương để giữ an toàn vận chuyển đường biển từ các tàu ngầm của Nga, cũng như bộ tư lệnh hậu cần tập trung vào việc di chuyển quân đội nhanh hơn trên khắp châu Âu trong bất kỳ xung đột nào có thể xảy ra.

Hiện chưa có quyết định nào được đưa ra, nhưng Bộ trưởng Quốc phòng Hoa Kỳ Jim Mattis sẽ tham gia cùng các bộ trưởng phòng vệ khác trong tuần tới tại Brussels, Bỉ để thảo luận kế hoạch cho cả hai bộ tư lệnh này, tạo cơ hội cho các nhà lãnh đạo NATO đưa ra quyết định chính thức tại một hội nghị thượng đỉnh vào tháng 7 tới.

Một nhà ngoại giao cấp cao của NATO cho biết: “Đức và Hoa Kỳ đã đề nghị và đó là một dấu hiệu tốt cho sự ủng hộ của họ, đặc biệt là từ Tổng thống Trump. Nhiều đồng minh khác đã chờ đợi họ để tiến lên”.

Nhiều đồng minh quan tâm đến sự ủng hộ của Hoa Kỳ, khi ban đầu tổng thống Trump đưa ra những nghi ngờ của liên minh này, hiện tại ông nói ông ủng hộ mạnh mẽ.

Lá cờ của NATO
Lá cờ của NATO tung bay bên cạnh máy bay chiến đấu F-35A Lightning II của Không lực Hoa Kỳ ở căn cứ không quân Amari, Estonia, ngày 25/4/2017. (Ảnh: Reuters)

Các nhà ngoại giao các nước, bao gồm Bồ Đào Nha và Ba Lan nói, các đồng minh khác quan tâm đến liên minh này vì nó mang lại uy tín và sự đầu tư.

Tuy nhiên, các đề xuất của Đức và Hoa Kỳ mạnh mẽ hơn do họ là hai lực lượng quân đội lớn nhất trong số các quân đội liên minh của NATO.

Một quan chức NATO cho biết, vị trí của các tư lệnh liên minh “sẽ được đánh giá trong những tháng tới”.

Theo hai nhà ngoại giao đồng minh và ba quan chức đã thông báo về kế hoạch này, Hoa Kỳ đã đề nghị bộ tư lệnh chỉ huy sẽ đóng tại Norfolk, Virginia, nơi NATO đã có các hoạt động.

Họ cũng nói rằng, Bộ tư lệnh hậu cần có thể ở Ulm, miền Nam nước Đức, hoặc có thể tại Cologne, hai nơi đã có các cơ sở của NATO và nhiều quốc gia khác.

Các nhà ngoại giao nói, việc tạo ra hai Bộ tư lệnh mới có tổng cộng 1.500 nhân viên, sẽ là sự mở rộng đầu tiên trong hai thập kỷ sau khi NATO cắt giảm mạnh vào năm 2011.

Cuộc tập trận Baltops của NATO
Cuộc tập trận Baltops của NATO từ ngày 1-16/6/17, quy tụ khoảng 6.000 binh lính, 50 tàu chiến và tàu ngầm cùng 50 máy bay quân sự, trong đó có các máy bay chiến đấu F-16, B-52 và B-1 Lancer. (Ảnh: REX)

Đây là biểu tượng mạnh mẽ cho các đồng minh châu Âu, đề xuất của Đức đến vào thời điểm Berlin phải đối mặt với áp lực từ Washington để chi tiêu nhiều hơn cho quốc phòng.

Mặc dù chiến lược này sẽ không khôi phục lại một Lực Lượng Hải quân Đại Tây Dương lớn hơn nhiều vào thời Chiến tranh Lạnh năm 2002, nhưng nó sẽ mở rộng lực lượng ngăn chặn mới của NATO để chống lại Nga, liên quan đến các lực lượng luân phiên tại các nước Baltic, Ba Lan và vùng Biển Đen.

Sự sáp nhập của Crimea vào Nga, sự hỗ trợ trực tiếp của nó cho những người ly khai ở phía đông Ukraine và những gì phương Tây nói là một chiến dịch nhằm làm xói mòn các nền dân chủ của Hoa Kỳ và châu Âu đã khiến các chính phủ lo lắng.

Các quan chức NATO nói, nhiều người ở phương Tây cũng bị báo động bởi các cuộc tập trận của Moscow vào tháng 9 năm ngoái với hàng chục nghìn binh sỹ và có thể đã thử nghiệm cuộc chiến điện tử ở Latvia.

Ông Ben Hodges, người vừa mới về hưu làm chỉ huy quân đội Hoa Kỳ ở châu Âu, từ lâu đã kêu gọi Đức đảm nhận vai trò lớn hơn trong việc quản lý các nhu cầu hậu cần và vận tải cho liên minh.

Minh Đức