Cứ khoảng hai phút, có một người Ý chết vì virus Vũ Hán mà Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ hay còn gọi là CCP) để mặc lan truyền khắp thế giới bằng cách giấu giếm che đậy nó.

Ý trở thành một trong những quốc gia chịu ảnh hưởng nặng nề nhất của dịch bệnh, với 97.689 ca nhiễm và hơn 10.779 người chết (*) kể từ ngày 24/3. Vẫn chưa biết chính xác sự bùng phát dịch ở Ý bắt đầu như thế nào.

Tuy nhiên, vùng tâm chấn dịch bệnh của Ý lại có một mối quan hệ kinh doanh đặc biệt mạnh mẽ với Trung Quốc và có luồng ý kiến cho rằng vì Ý quá thân cận với ĐCSTQ.

Mầm mống bệnh dịch

Hai ca nhiễm đầu tiên ở Ý là một cặp vợ chồng đến từ Vũ Hán, Trung Quốc, tâm chấn dịch bệnh. Hai người này đến Milan vào ngày 24/1 và trong tuần tiếp theo họ đi về phía Nam đến Rome, ở đây họ xuất hiện các triệu chứng.

Một trường hợp khác là một người đàn ông người Ý đã xét nghiệm dương tính sau khi trở về từ Trung Quốc vào cuối tháng 1. Dường như không ai trong số họ dẫn đến một vụ bùng phát dịch lớn hơn.

Trong gần 2 tuần, số trường hợp nhiễm virus được xác nhận chỉ là 3. Sau đó, một bệnh nhân bí ẩn xuất hiện.

Vào ngày 18/2, một người đàn ông 38 tuổi lộ diện ở Bệnh viện Codogno ở một thị trấn nhỏ khoảng 30 dặm về phía Đông Nam của Milan. Hai ngày trước, anh được kê đơn thuốc cảm cúm tại bệnh viện, nhưng cơn sốt của anh không giảm, la Repubblica – tờ báo tiếng Ý, cho hay.

Người đàn ông đã không tiết lộ mình có bất kỳ kết nối nào với Trung Quốc và không có hình thức kiểm dịch nào được thực hiện. Ngày hôm sau, anh ta bắt đầu có vấn đề về hô hấp và vợ anh nhớ lại rằng anh đã gặp một người bạn trở về từ Trung Quốc vài tuần trước đó. Điều này đã kích hoạt báo động. 

Một xét nghiệm được thực hiện và người đàn ông có kết quả dương tính. Cuộc truy tìm những hoạt động của người đàn ông này trong vài tuần trước được bắt đầu. 

“Anh ấy gặp nhiều người hơn trong những ngày đó, trong công việc và thể thao, nhiều hơn cả số người tôi gặp trong sáu tháng”, bác sĩ Giorgio Scanzi của bệnh viện bình luận.

Người vợ đang mang thai của anh này bị ốm, bác sĩ riêng của anh bị ốm và một số nhân viên bệnh viện bị ốm. Số lượng các trường hợp lây nhiễm trong khu vực bắt đầu lên cao. 

Đầu tiên là hàng chục, sau đó là hàng trăm, kế tiếp là hàng ngàn. Tính đến ngày 24/3, gần một nửa trong số các ca nhiễm được xác nhận ở Ý tập trung tại vùng Lombardy bao quanh Milan.

Tỉnh Lodi, bao gồm Codogno và các thị trấn xung quanh, cứ 1.000 cư dân có gần 8 người nhiễm bệnh, gấp khoảng 8 lần so với mức trung bình quốc gia.

Người đàn ông bị bệnh nói trên là một quản lý và nghiên cứu cho Unilever, một gã khổng lồ đa quốc gia về thực phẩm và vệ sinh. Công ty có sự hiện diện rộng rãi ở Trung Quốc, bao gồm một cơ sở phát triển và nghiên cứu ở Thượng Hải, nhưng không rõ liệu người đàn ông này có thể đã nhiễm virus thậm chí chỉ là gián tiếp thông qua các hoạt động Unilever hay không. Công ty đã không trả lời yêu cầu bình luận.

Bạn của anh này, người trở về từ Trung Quốc, sau đó đã xét nghiệm âm tính. Vì vậy, người đàn ông này đã nhiễm virus từ đâu? Chưa có câu trả lời rõ ràng. Nhà chức trách Ý hiện tập trung vào dịch bệnh, thay vì truy tìm “bệnh nhân số 0”.

Dù vậy, có một điều rõ ràng, nếu có một nơi nào đó có mối quan hệ mật thiết với Trung Quốc, thì đó là tỉnh Lodi.

Mối quan hệ với Trung Quốc

Mặc dù chỉ có khoảng 230.000 cư dân, nhưng Lodi đạt giá trị kinh doanh hơn 2,6 tỷ USD với Trung Quốc vào năm 2018, phòng thương mại địa phương báo cáo. Như vậy, hơn 11 triệu USD tính trên một đầu người, một tỷ lệ gần gấp bốn lần so với thành phố lân cận là Milan.

Các khu vực bị ảnh hưởng nặng nề khác ở Lombardy cũng có mối quan hệ mật thiết với Trung Quốc.

Trong số tất cả các thành phố của Ý, Milan hợp tác kinh doanh nhiều nhất với Trung Quốc, với doanh số khoảng 9,4 tỷ USD trong năm 2018. Milan có hơn 5.700 ca nhiễm virus.

Bergamo, tỉnh có hầu hết các ca nhiễm với hơn 6.700, từ lâu đã có mối quan hệ hữu nghị với tỉnh tự trị Diên Biên (Yanbian) của Trung Quốc ở biên giới Triều Tiên. Tỉnh này đã mở văn phòng riêng tại Ý. Thương mại với Trung Quốc của Bergamo đạt gần 1,6 tỷ USD vào năm 2018.

Brescia, thủ phủ của nhà sản xuất vũ khí Beretta nổi danh của Ý, đang thực hiện công việc kinh doanh trị giá hơn 1 tỷ USD với Trung Quốc mỗi năm. Brescia có gần 6.300 ca nhiễm CCP virus.

Trên toàn quốc, các khu vực làm ăn nhiều nhất với Trung Quốc cũng là những khu vực bị virus ĐCSTQ (CCP) tấn công nhiều nhất. Lombardy chiếm hơn 20 tỷ USD và hơn 30.000 ca nhiễm bệnh. Emilia Romagna hơn 6,2 tỷ USD và hơn 9.000 ca nhiễm. Veneto hơn 6,4 tỷ USD và gần 6.000 ca nhiễm. Piemonte hơn 4,6 tỷ USD và hơn 5.500 ca nhiễm.  

Nhưng cũng không tuyệt đối. Campania, khu vực đông dân nhất cả nước chỉ có khoảng 1.100 ca nhiễm. Nơi này vẫn còn hợp tác khá nhiều với Trung Quốc, khoảng 2 tỷ USD mỗi năm.

Virus được cho rằng sẽ hoạt động tốt hơn ở thời tiết lạnh hơn. Đó có thể là một phần lý do tại sao các khu vực phía Nam, bao gồm Campania, ít ca nhiễm hơn.

Đồng thời, nơi có sự hiện diện của những người nhập cư Trung Quốc không hẳn là điểm nóng bùng phát dịch bệnh.

Tỉnh miền Trung Prato được biết đến với cộng đồng lớn của người Trung Quốc. Hàng ngàn nhà máy dệt may của người Trung Quốc, thường là các nhân viên nhập cư bất hợp pháp, đã mọc lên trong một hoặc hai thập niên gần đây, cạnh tranh với các doanh nghiệp địa phương lâu đời bằng cách nhập khẩu vải Trung Quốc giá rẻ, phá vỡ quy tắc lao động chặt chẽ của Ý và đôi khi trốn thuế. Nhưng tỉnh này chỉ có 159 ca nhiễm virus.

Sáng kiến Vành đai và Con đường của ĐCSTQ

Chính phủ Ý trong những năm gần đây đã tăng cường quan hệ với Trung Quốc. Quá nhiều điều lạ đã khiến Hoa Kỳ và Liên minh châu Âu vào năm ngoái trong vô ích kêu gọi Ý ngừng lại việc tham gia sáng kiến Vành đai Con đường, dự án cơ sở hạ tầng của Bắc Kinh để kết nối chính nó với châu Âu, Nam và Đông Nam Á, Trung Đông, châu Đại Dương, châu Mỹ Latinh và châu Phi thông qua một mạng lưới cảng, đường bộ và đường sắt.

Vành đai và Con đường đã bị chỉ trích vì nhấn chìm các nước đang phát triển vào bẫy nợ và để mở rộng phạm vi ảnh hưởng chính trị và quân sự của ĐCSTQ.

Ý đã thấy ở Trung Quốc một nguồn đầu tư cho nền kinh tế đang gặp khó khăn cũng như thị trường cho các sản phẩm của mình. Nhưng những triển vọng đó đã chậm thành hiện thực. Năm 2018, chưa đến một phần tư của các khoản đầu tư trực tiếp nước ngoài vào Ý từ Trung Quốc.

Trong khi ĐCSTQ tận hưởng hiệu ứng của quan hệ công chúng khi một nước thuộc khối G-7 tham gia Vành đai Con đường, thì Ý không thực sự nhận được nhiều lợi ích dưới sáng kiến này.

Chỉ có thỏa thuận duy nhất cho đến nay, công ty Jetion Solar (Trung Quốc) và Eni SpA sẽ đầu tư khoảng 2,2 tỷ USD vào các dự án năng lượng mặt trời mới.

Trong khi đó, Ý tiếp tục thâm hụt thương mại lớn với Trung Quốc, chỉ riêng năm 2018 là hơn 200 tỷ USD.

Virus corona thêm vào những rủi ro cho Ý từ các vướng mắc với Trung Quốc, theo Delle Vedove, thành viên của Ủy ban Đối ngoại của “Anh em Italy” (Fratelli d’Italia), một đảng Bảo thủ của Ý.

“Virus corona mở ra một viễn cảnh đáng lo ngại”, ông nói. “Nó nói với chúng ta rằng sự phụ thuộc vào Trung Quốc có thể là một vấn đề không chỉ từ quan điểm kinh tế hay công nghiệp, mà còn từ an ninh và dự phòng y tế quốc gia”.

(*) Cập nhật theo số liệu của worldometers ngày 30/3/2020. Trong bài gốc, Belt and Road News viết “gần 70.000 ca nhiễm và hơn 6.800 ca tử vong”. Hiện, Ý là quốc gia có số ca tử vong vì virus Vũ Hán cao nhất thế giới. 

Theo Belt and Road News ngày 26/3/2020
Triệu Hằng dịch và biên tập