Toà án Tối cao Tây Ban Nha đã ra lệnh triệu tập ông Puigdemont và 13 thành viên bị sa thải của chính quyền tự trị ra làm chứng tại tòa án Madrid vào ngày 2 và 3/11 khi tòa án bắt đầu xét xử những cáo buộc về nổi loạn, xúi giục và lợi dụng lòng tin để chống lại Tây Ban Nha, Reuters đưa tin.

Hôm thứ Ba 31/10, cựu Thủ hiến Catalonia Carles Puigdemont cũng đã đồng ý tham gia vào cuộc bầu cử sớm được tổ chức bởi chính quyền trung ương Tây Ban Nha, nhưng ông Puigdemont cho biết việc đấu tranh cho nền độc lập của Catalonia sẽ tiếp tục diễn ra.

Theo hệ thống pháp luật của Tây Ban Nha, một thẩm phán sẽ quyết định xem ông Puigdemont có nên đi tù hay chưa và có thể điều tra toàn diện.

Ông Puigdemont đã tới Brussels sau khi Nghị viện của vùng tự trị Catalonia đưa ra một tuyên bố độc lập vào ngày 27/10, và hiện vẫn không rõ ông có tuân theo lệnh triệu tập để xuất hiện trước tòa án Madrid hay không.

Theo hãng tin Belga, Trung tâm khủng hoảng của Bỉ cho biết họ đang đánh giá xem liệu khi Puigdemont còn ở Bỉ, ông có cần được bảo vệ bởi chính quyền Bỉ hay không.

Ông Puigdemont đã nói hôm 31/10 rằng sẽ quay trở lại Tây Ban Nha nếu được chính phủ Tây Ban Nha “đảm bảo” vô điều kiện.

Sự kháng cự lại với sự áp đặt của chính quyền trung ương Tây Ban Nha đối với việc kiểm soát trực tiếp lên Catalonia đã thất bại vào đầu tuần và khả năng lãnh đạo của những nhà cầm quyền đã bị sa thải đang ở trong tình trạng hỗn loạn.

Tuy nhiên, một cuộc thăm dò dư luận cho thấy sự ủng hộ cho việc thành lập một quốc gia độc lập của Catalonia đã tăng lên mức cao vào tháng 10 trong gần 3 năm qua.

Ông Puigdemont đã phát biểu tại một cuộc họp báo ở Brussels: “Tôi yêu cầu người Catalan chuẩn bị cho một con đường dài phía trước. Dân chủ sẽ là nền tảng cho chiến thắng của chúng ta “. Ông cũng nói sẽ không tìm cách tị nạn ở Bỉ.

 

Ông Puigdemont hy vọng một chương trình vận động mạnh mẽ cho chiến dịch trưng cầu độc lập sẽ hâm nóng lại những nhà ly khai sau một vài tuần hỗn loạn.

Chính phủ Tây Ban Nha cho biết vào cuối tuần ông Puigdemont được chào đón để tham gia vào cuộc bầu cử. Còn quá trình xét xử là việc tách biệt.

Tòa án Tối cao Tây Ban Nha hôm 31/10 cũng bắt đầu xử lý các cáo buộc nổi loạn và xúi giục chống lại người phát ngôn Nghị viện Catalan Carme Forcadell và các nhà lãnh đạo cấp cao khác.

Catalonia tuyên bố độc lập hôm 27/10 (Ảnh: Getty)
Catalonia tuyên bố độc lập hôm 27/10 (Ảnh: Getty)

Catalonia bị chia rẽ

Cuộc khủng hoảng hiện nay là trầm trọng nhất kể từ khi Tây Ban Nha khôi phục nền dân chủ vào cuối những năm 1970. Đây là hệ quả của một cuộc trưng cầu độc lập được tổ chức tại Catalonia vào ngày 1/10.

Hoa Kỳ, Anh, Đức và Pháp đã ủng hộ Madrid và không chấp nhận một Catalonia độc lập, mặc dù một số nước này đã kêu gọi đối thoại giữa hai bên đối lập.

Ông Puigdemont, cựu Phó Chủ tịch Oriol Junqueras và các cựu lãnh đạo khác của Catalonia đã nói trước rằng họ sẽ không chấp nhận việc bị sa thải. Tuy nhiên, các bên đối đầu của họ, PdeCat và Esquerra Republicana de Catalunya, cho biết họ sẽ tham gia vào cuộc bầu cử, đây là một sự chấp nhận ngầm từ Madrid.

Cuộc đấu tranh đã làm chia rẽ Catalonia và gây ra sự phẫn nộ trên khắp Tây Ban Nha, mặc dù chủ nghĩa ly khai vẫn tồn tại ở quốc gia Basque và một số khu vực khác.

Hai cuộc thăm dò ý kiến ​​gần đây cho thấy sự ủng hộ cho cuộc trưng cầu độc lập có dấu hiệu bắt đầu suy yếu.

Một hy vọng mờ nhạt

Mặc dù có sự đụng độ với trung tâm quyền lực của Liên minh Châu Âu, nhưng ông Puigdemont vẫn hy vọng sẽ được tham gia vào khối này trong quá trình sự nghiệp của mình, nhưng dường như điều này là không thể xảy ra. Bởi vì các quốc gia thành viên Liên Minh Châu Âu đã khẳng định sự ủng hộ của họ đối với sự thống nhất Tây Ban Nha. Hơn nữa, các tổ chức của EU tại Brussels nói họ sẽ chỉ giải quyết với Madrid và hơn nữa cuộc tranh chấp đó vẫn chỉ là vấn đề nội bộ.

Phát ngôn viên Ủy ban Châu Âu Mina Andreeva cho biết: “Quan điểm của chúng tôi vẫn không thay đổi”.

Tuy nhiên, một số nhà phân tích tin rằng tranh chấp sẽ không sớm chấm dứt. Ông Raj Badiani, một nhà kinh tế học tại IHS Markit, London nói: “Tây Ban Nha đang trong giai đoạn gián đoạn, và giống như ở Anh và Brexit, chương trình chính sách của họ bị chi phối bởi một vấn đề chính trị, trong khi những thách thức gay go khác lại bị đặt lại ở phía sau”.

Nền kinh tế của Catalonia cũng bị ảnh hưởng và vùng tự trị này kêu gọi các công ty nên ở lại trong khu vực. Nhưng cuộc khủng hoảng đã thúc đẩy hơn 1.000 doanh nghiệp chuyển trụ sở pháp lý của họ ra khỏi Catalonia, số lượng này chiếm khoảng 1/5 số lượng doanh nghiệp của nền kinh tế Tây Ban Nha – nước lớn thứ tư trong khu vực đồng Euro.

Chỉ số chứng khoán IBEX của Tây Ban Nha giảm nhẹ khi ông Puigdemont bắt đầu nói chuyện tại một cuộc họp báo ở Brussels nhưng đã tăng trở lại.

Biên tập viên Ernesto Hernandez Busto nói: “Đó là một tình huống buồn cười và hoàn toàn vô lý. Chủ nghĩa dân tộc cực đoan, chủ nghĩa ly khai đã đưa Catalonia đến một tình huống tồi tệ nhất và sự bất tiện tồi tệ nhất mà chúng tôi chưa từng có trong 40 năm qua”.

An Bình