Socratea exorrhiza có lẽ là loài cây di động duy nhất trên thế giới. Người ta nói rằng hệ thống rễ phức tạp của nó giữ chức năng như những đôi chân, giúp cây có thể di chuyển liên tục về phía ánh sáng Mặt Trời khi giao mùa. Những cái cây biết đi có thể di chuyển một cách rõ ràng tới 2-3 cm một ngày, hay 20 mét một năm. Có vẻ khá chậm chạp, nhưng đây thực sự là cuộc chạy marathon theo tiêu chuẩn của cây cối.

Các hướng dẫn viên du lịch của rừng mưa nhiệt đới ở các quốc gia Mỹ La-tinh như Ecuador sẽ kể cho các du khách về câu chuyện những cái cây lạ kỳ biết đi trong nhiều thập kỷ qua. Cách kể chuyện phổ biến nhất ở đây sẽ là chiếc cây từ từ ‘đi bộ’ để tìm Mặt Trời bằng cách mọc những chiếc rễ mới về phía ánh sáng và khiến những chiếc rễ cũ chết đi. Những chiếc rễ bất thường, tách ra từ thân cách mặt đất tầm 1 mét, làm tăng thêm ảo ảnh về cái cây có chân.

“Khi đất đai xói mòn, cái cây này sẽ mọc những chiếc rễ dài mới để tìm kiếm mảnh đất mới và vững chắc hơn, đôi khi cách xa tới 20 mét”, Peter Vrsansky, nhà cổ sinh vật học từ Viện Khoa học Slovak, vốn là người sống một vài tháng tại khu Dự trữ sinh quyển Sumaco Unesco (cách thủ đô Quito của Ecuador một ngày đi đường), giải thích.

(Ảnh: Peter Vrsansky)

“Sau đó, từ từ, chiếc rễ sẽ cắm xuống nên đất mới và cái cây nhẫn nại nghiêng mình theo những chiếc rễ mới, những chiếc rễ cũ từ từ bật lên khoảng không. Toàn bộ quá trình để cây di chuyển tới vị trí mới với ánh sáng Mặt Trời tỏa sáng và mảnh đất vững chắc hơn có thể kéo dài tới một vài năm”.

Theo Bách khoa toàn thư (Wikipedia), “John H. Bodley cho rằng vào năm 1980 họ công nhận trên thực tế là cây cọ có thể “đi bộ” từ nơi nảy mầm nếu có cái cây khác đổ vào cây non và đè lên nó. Nếu một sự kiện như vậy xảy ra thì cây cọ sẽ phát triển những rễ phụ hay rễ bạnh mới theo chiều dọc và có thể khiến thân cây đứng thẳng, những chiếc rễ ban đầu sẽ trở nên mục nát”.

(Ảnh: Wikipedia)

Cũng có nhiều nhà khoa học không tin rằng những cái cây biết đi có thể thực sự di dời vị trí của mình. Lấy ví dụ, theo một bài viết trên trang Live Science từ năm 2012: “Một cái cây vốn di chuyển để tìm Mặt Trời là một câu chuyện kỳ lạ, lôi cuốn. Trời ơi, không phải sự thật; cái cây là thật, nhưng nó không thể đi bộ. Nó sẽ cắm rễ ở nơi nó nảy mầm, không di chuyển ngoại trừ trường hợp bị gió tác động (hoặc dưới can thiệp của chiếc rìu)”.

Ngoài ra, Gerardo Avalos, nhà sinh vật học và giám đốc Trung tâm nghiên cứu phát triển bền vững ở Costa Rica, trở thành một trong những chuyên gia hàng đầu thế giới về loài thực vật Socratea exorrhiza. Và anh thừa nhận rằng cái cây di động không thể thực sự di chuyển, dựa trên phân tích mở rộng anh thực hiện vào năm 2005. “Tài liệu của tôi chứng minh rằng niềm tin về cây cọ di động chỉ là một huyền thoại”, anh chia sẻ trong mục Life’s Little Mysteries của tờ Live Science.

“Suy nghĩ rằng một cây cọ có thể thực sự bắt kịp những thay đổi ánh sáng từ tán lá trên cao bằng cách di chuyển chầm chậm trên mặt đất của khu rừng…là một huyền thoại được các hướng dẫn viên du lịch nghĩ ra cho vui để kể với những vị khách tham quan rừng mưa nhiệt đới”.

Dù có huyền thoại hay không, những cái cây di động Socratea exorrhiza vẫn tiếp tục thu hút nhiều vị khách du lịch đến với đất nước Ecuador.

Theo Odditycentral
Thanh Hoa

Xem thêm: