Trong đêm chung kết Miss Universe, khi hàng ngàn con mắt đổ dồn về chiếc vương miện của tân hoa hậu Catriona Gray, thì cùng lúc ấy hàng triệu con tim trên khắp thế giới vẫn không ngừng thổn thức vì H’Hen Niê. Cô chưa có vương miện để tỏa sáng dưới ánh đèn sân khấu, nhưng vẫn luôn tỏa sáng trong lòng người hâm mộ.

Trong những ngày qua, không chỉ hàng triệu con tim người Việt thổn thức, mà báo chí quốc tế cũng liên tục xôn xao về hoa hậu Việt Nam – H’Hen Niê. Người ta nói rằng Hen đã làm nên lịch sử khi lọt vào Top 5 – thành tích cao nhất của hoa hậu hoàn vũ Việt Nam trên đấu trường quốc tế; rằng cô là hoa hậu duy nhất truyền cảm hứng bằng chính câu chuyện Lọ Lem của mình; rằng vẻ đẹp tâm hồn khiến cô nổi bật giữa một dàn nhan sắc hào nhoáng; và rằng cho dù ánh đèn sân khấu chỉ chiếu vào tân hoa hậu, thì cô vẫn là điểm sáng trong đêm chung kết Miss Universe…

Nếu so sánh với rất nhiều tên tuổi trước đây, thì H’Hen Niê như làn gió mới thổi bay tất cả mọi định kiến và quan niệm về vẻ đẹp chuẩn mực của một hoa hậu. Cô giống như đóa hoa rừng đẹp một cách kỳ lạ, khiến người ta cứ ngỡ vẻ đẹp ấy khác xa những gì được coi là “truyền thống” mà họ vẫn biết. Nhưng có đúng như vậy không? Khi người Việt ngày càng chạy theo trào lưu ‘Tây hóa’ và ‘hiện đại hóa’ thì những vẻ đẹp rất Tây và rất hiện đại ấy vô tình trở thành chuẩn mực, trong khi những gì vốn thực sự là vẻ đẹp bản sắc Việt và tâm hồn Việt lại trở thành thứ xa lạ, chỉ còn sót lại đó đây, nơi những bản làng xa xôi, nơi cao nguyên mây gió ngút ngàn…

H’Hen Niê bước ra từ buôn làng, mang theo tất cả những gì thuần Việt nhất đến với công chúng thế giới. Bởi vậy, khí chất, tâm hồn, và tất cả những gì thuộc về cô đã thực sự chinh phục trái tim bạn bè quốc tế.

Cho dù H’Hen Niê không nói, thì những gì chúng ta học được từ cô lại là những giá trị rất truyền thống đã truyền tự bao đời:

1. “Khôn ngoan chẳng lọ thật thà”

Nếu người Trung Hoa trọng “Mỹ”, người Nhật Bản trọng “Đạo”, người Hàn Quốc trọng “Lễ”, thì truyền thống Việt lại coi trọng chữ “Chân”. Mặc dù ngày nay chữ Chân ấy đã mai một đi nhiều, nhưng người Việt xưa luôn luôn là như thế: chân chất, thật thà, thuần phác, dung dị, đạm bạc, đơn sơ.

Và hoa hậu H’Hen Niê cũng vậy, sự tự nhiên và chân thật toát lên từ chính con người cô. Bất cứ ai tiếp xúc với Hen đều phải thốt lên rằng: Cô ấy trong sáng, thuần khiết, và chân thành! Bản thân Hen cũng từng tâm sự: “Trong tiếng Ê Đê không có từ ‘nói dối’ vì ai cũng nói thật. Chỉ khi xuống miền xuôi tôi mới biết nói dối là gì”.

Hen luôn thành thật với lòng mình, sống đúng với bản chất và con người mình. Vì thế cô mới có thể nói về xuất thân và quá khứ hàn vi của mình một cách thoải mái đến vậy. Câu chuyện của cô cho ta thấy, buôn Sứt M’đưng không phải là nơi xa xôi hẻo lánh, mà là một buôn làng xinh đẹp; đường núi quanh co lầy lội không phải là lạc hậu, mà là con đường thân thương gần gũi; những ngày phải bươn trải kiếm sống không phải là hèn kém, mà là một nghị lực đáng khâm phục.

H’Hen Niê chỉ đơn giản kể về cuộc đời mình nhưng cũng đủ khiến chúng ta rung động. Bởi đó là sự thật, và sự thật thì có sức mạnh mà không một ngôn từ hoa mỹ, không một lời lẽ màu mè nào có thể làm được. Nó cũng giúp cô truyền cảm hứng một cách mạnh mẽ tới bạn bè quốc tế. Bởi vậy mà một người yêu mến cô từ Philippines đã viết: “Tôi không hiểu rõ tại sao, nhưng điều gì đó ở cô gái này có sức mạnh chạm tới trái tim của tất cả mọi người, trong đó có tôi. Cô ấy rất chân thật và đặc biệt. Tôi yêu cô ấy như hoa hậu nước tôi. Nếu có thể có hai vương miện Miss Universe thì H’Hen Niê xứng đáng có một chiếc”.

H’Hen Niê mang trong mình bản chất chân chất, thật thà của người Việt xưa. (Ảnh: thegioitre)

2. “Ngọc bất trác bất thành khí”

Ngọc nếu không qua mài giũa thì không thể thể hiện được vẻ đẹp vốn có. H’Hen Niê giống như viên ngọc thô sơ nơi núi rừng, nhờ nắng, gió, mưa ngàn và cuộc sống nơi buôn làng mà hun đúc nên những tố chất của người con gái Tây Nguyên: thật thà, thẳng thắn, kiên định, tự tin, quyết đoán. Bản thân Hen cũng thừa nhận: “Tôi tự thấy mình hoang dã, không giống ai”…

Nhưng tạo hóa không cho ai tất cả, và cuộc sống của Hen cũng không hề hoàn hảo. Cô sinh ra trong gia đình thuần nông, kinh tế khó khăn, nên cũng không có điều kiện học hành. Nhưng cô yêu con chữ và quyết tâm theo đuổi con đường học vấn đến cùng: Hen từ chối kết hôn ở tuổi 14 để được đi học. Sau khi kết thúc cấp 3, cô tự mình thi cao đẳng rồi lại một thân một mình lên Sài Gòn trang trải việc học. Để nuôi sống bản thân cô đã làm tất cả, từ rửa bát, giúp việc nhà, phát tờ rơi, cho đến làm người mẫu… Đến khi đạt ngôi vị hoa hậu danh giá, Hen vẫn nỗ lực không ngừng và học hỏi không ngừng để hoàn thiện bản thân: cô học tiếng Anh, học các kỹ năng, tham gia các hoạt động thiện nguyện…

Ngọc quý không bọc trong nhung lụa vẫn có thể tỏa sáng. Và Hen cũng vậy, dẫu không sinh ra trong giàu sang phú quý nhưng cô đã nỗ lực để thay đổi. Giống như cô từng nói: “Tôi có một xuất phát điểm không hoàn hảo. Nhưng tôi luôn nỗ lực vươn lên, không phải chỉ để mình có cuộc sống tốt đẹp hơn mà còn để truyền cảm hứng cho những cô gái ở buôn làng tôi. Tôi muốn họ có nhiều trải nghiệm khi rời khỏi buôn làng, được khám phá thế giới bao la ngoài kia”.

H’Hen Niê giống như viên ngọc thô sơ nhờ nắng gió, mưa ngàn mà hun đúc nên những tố chất. (Ảnh: afamily)

3. “Băng thanh ngọc khiết”

Trong đêm chung kết Miss Universe, khi hàng ngàn con mắt đổ dồn về chiếc vương miện của tân hoa hậu Catriona Gray, thì cùng lúc ấy hàng triệu con tim trên khắp thế giới vẫn không ngừng thổn thức vì H’Hen Niê. Cô chưa có vương miện để tỏa sáng dưới ánh đèn sân khấu, nhưng vẫn luôn tỏa sáng trong lòng người hâm mộ.

Đó không chỉ là câu chuyện truyền cảm hứng ‘từ Lọ Lem trở thành hoa hậu’, mà còn là những cống hiến âm thầm không phô trương của Hen trong các hoạt động vì cộng đồng; là thái độ khoan dung, hòa ái và đầy biết ơn khi đối diện với những lời chê bai, chỉ trích; là sự khiêm nhường khi cô không bao giờ nhận thành tích về mình: “Thành công của H’Hen Niê tại Miss Universe là của tất cả mọi người”.

Khác với nhiều người đẹp sau khi đăng quang thường xuất hiện trong những sự kiện giải trí và nghệ thuật, Hen vẫn giữ cho mình lối sống giản dị, không xa hoa, không hào nhoáng. Cô dành trọn thời gian và tâm sức cho các dự án xã hội: trao học bổng cho học sinh nghèo, mở thư viện cho các em nhỏ, hỗ trợ kinh tế cho người nông dân, đi khắp các vùng sâu vùng xa để trao quà từ thiện, v.v..

Nửa tháng đã trôi qua kể từ khi cuộc thi khép lại, nhưng truyền thông vẫn tràn đầy cảm hứng kể về H’Hen Niê, về một tâm hồn đẹp và lòng nhân ái bao la. Và đây là những lời bạn bè quốc tế nói:

Hoa hậu Australia Francesca Hung tâm sự: “Tôi bật khóc khi cô ấy vào Top 5. Tôi còn muốn cô ấy thắng. Vì cô ấy là tâm hồn đẹp nhất thế giới. Cô ấy chẳng làm hại đến một con ruồi”…

Hoa hậu người Mỹ Deshauna Barber chia sẻ: “Các bạn biết đấy, tôi đang bị ám ảnh bởi H’Hen Niê. Nếu chưa ai biết, thì khi đăng quang Hoa hậu Hoàn vũ Việt Nam, cô ấy đã quyên góp toàn bộ giải thưởng để mở trung tâm giáo dục cho những ngôi làng nhỏ ở Việt Nam. Tôi ủng hộ nỗ lực của cô ấy”.

Trang Infobae viết: “Dù Catriona Gray, đại diện Philippines là người có được vương miện, nhưng sự thật là những bức hình cảm động của người đẹp Việt Nam đã biến cô thành nhân vật chính của Miss Universe trong những ngày gần đây”.

Trang Business Insider viết: “Nhiều chương trình truyền hình và phim ảnh tạo ấn tượng rằng các cuộc thi sắc đẹp được tạo nên bởi những người phụ nữ nhỏ nhen, đố kỵ, nhưng có vẻ như Hoa hậu Hoàn vũ Việt Nam đã phá vỡ định kiến đó”.

H’Hen Niê trong đêm chung kết Miss Universe. (Ảnh: zing)

***

Trước khi sang Thái Lan tham dự Miss Universe 2018, H’Hen Niê từng chia sẻ rằng cô không đặt mục tiêu gì lớn, mà chỉ tâm niệm mang hình ảnh Việt Nam ra thế giới. Vậy nên trong suốt 15 ngày diễn ra cuộc thi, Hen đã chứng tỏ là một đóa hoa thân thiện, hòa đồng, tự tin, luôn tràn đầy năng lượng và cống hiến hết sức mình.

Nhưng như người xưa vẫn nói: “Vô sở cầu nhi tự đắc” (không cầu mà được), Hen không kỳ vọng quá cao, nhưng thành tích của cô lại trở thành huyền thoại: Không chỉ lọt Top 5, mà cô còn là hoa hậu truyền cảm hứng khắp thế giới. Để rồi giờ đây, bạn bè quốc tế vẫn không ngừng kể về H’Hen Niê, và kể về Việt Nam như quê hương của một nàng Lọ Lem hiện đại.

Có câu nói rằng: “Hoàng thiên bất phụ hảo tâm nhân” (ý tứ là: Ông Trời không phụ người có lòng tốt). Mong rằng hoa hậu của chúng ta sẽ mãi mãi là một H’Hen Niê thuần khiết, bình dị, chân thành và nhân ái; Không chỉ bởi đó chính là nét đẹp truyền thống của người Việt, mà còn bởi một đạo lý rằng: Vinh quang phía trước không phải là kết quả của sự tranh giành hay toan tính, mà là phần thưởng xứng đáng cho người có tâm.

Và khi bạn bè năm châu vẫn không ngừng truyền tai nhau câu chuyện của H’Hen Niê, thì chúng ta lại nhớ đến lời một bài thơ cổ, rằng:

“Hương các loài hoa thơm,
Không bay ngược chiều gió.
Hương người đức hạnh đó,
Ngược gió khắp muôn phương”.

Tâm Minh